W zeszłym tygodniu, 17 stycznia, utracił moc dotychczasowy regulamin Krajowej Rady Sądownictwa. A nowy nie został dotąd przyjęty. Mimo to rada proceduje i podejmuje uchwały dotyczące konkursów sędziowskich (dotąd rozstrzygnęła ich co najmniej kilka).

Na kwestię wygaśnięcia dotychczasowego regulaminu zwrócił uwagę przewodniczący KRS Leszek Mazur podczas wczorajszego posiedzenia rady.

– Moim zdaniem brak regulaminu, w którym przecież zawarte są przepisy regulujące sposób przeprowadzania konkursów, stanowić będzie podstawę do podważania uchwał KRS podejmowanych na obecnym posiedzeniu – uważa Sławomir Pałka, sędzia, były członek KRS.

To skutek art. 9 nowelizacji ustawy o KRS (Dz.U. z 2018 r. poz. 3). Zgodnie z nim dotychczasowy regulamin rady zachowuje moc do dnia wejścia w życie nowego, jednak nie dłużej niż 12 miesięcy. Nowe przepisy weszły w życie 17 stycznia 2018 r. A to oznacza, że od kilku dni rada pozbawiona jest ważnego aktu prawnego regulującego m.in. sposób obradowania, pracy zespołów czy też podejmowania uchwał. Jak mogło do tego dojść?

Natłok obowiązków

Tłumaczył to wczoraj podczas posiedzenia przewodniczący Mazur. Jak przypomniał, w listopadzie zwrócono się do wszystkich członków rady z prośbą o przedstawienie własnych propozycji co do nowego regulaminu. Niestety, ani jeden członek KRS nie odpowiedział na ten apel. Leszek Mazur wspominał również o natłoku obowiązków, jaki spadł na radę po jej ukonstytuowaniu się w nowym składzie.

– W związku z tym faktem oraz upływem terminu zwróciliśmy się więc do wydziału prawnego KRS, aby przygotował projekt regulaminu – informował Mazur.

Te tłumaczenia nie przekonują Sławomira Pałki.

– To nie do pomyślenia, żeby konstytucyjny organ złożony przecież w większości z prawników, i to w założeniu tych najlepszych z najlepszych, nie był w stanie w ciągu roku obowiązywania nowych regulacji wypełnić nałożonego na niego obowiązku uchwalenia tak istotnego aktu. Zastanawiam się, czy to nonszalancja czy nieudolność? – komentuje były członek rady.

Jego zdaniem bez nowego regulaminu KRS nie powinna procedować, a już na pewno nie powinna rozstrzygać konkursów sędziowskich.

– W normalnych czasach, gdyby uczestnik konkursu podniósł w odwołaniu od uchwały KRS argument braku regulaminu, Sąd Najwyższy zapewne taką uchwałę uchyliłby. Dziś niestety nie można być tego takim pewnym, gdyż takie odwołania zgodnie z nowymi regulacjami trafiają do nowo powołanej Izby Dyscyplinarnej – zauważa sędzia Pałka.

Regulamin rady jest obwieszczany w Monitorze Polskim (MP).

– Dopiero od tego momentu rada mogłaby wznowić działanie. Pamiętam, że tak właśnie postępowaliśmy za poprzedniej KRS, kiedy to wprowadzaliśmy zmiany do poprzedniego regulaminu; do czasu ukazania się zmian w MP po prostu wstrzymywaliśmy się z rozpatrywaniem niektórych spraw – podkreśla były członek rady.

Projekt regulaminu przygotowany przez wydział prawny KRS został udostępniony członkom rady. Będą oni mieli okazję odnieść się do niego na trwającym do piątku posiedzeniu. Jak jednak przyznał Wiesław Johann, wiceprzewodniczący KRS, pracować bez regulaminu jest ciężko, więc najlepiej by było, gdyby dokument został uchwalony szybko, najlepiej jeszcze na tym posiedzeniu.

Głosowania przez internet

DGP poznał treść projektu nowego regulaminu. Najważniejszą zmianą wydaje się zrezygnowanie z przepisu mówiącego o tym, że gdy żaden z kandydatów na sędziów nie uzyskał bezwzględnej większości głosów lub liczba kandydatów, którzy uzyskali bezwzględną większość, jest mniejsza niż liczba wolnych stanowisk, przeprowadza się jednorazowo ponowne głosowanie – nad tymi kandydatami, na których oddano największą liczbę głosów „za”. Poza tym nowością jest to, że członkowie KRS będą mogli oddawać głosy w trybie obiegowym, przy użyciu służbowych skrzynek e-mailowych. Członek rady będzie mógł korzystać z innej skrzynki, jeżeli oświadczy, że tylko on ma do niej dostęp.

Treść uchwalonego regulaminu zapewne będzie się różnić od projektu. Podczas wczorajszego posiedzenia niektórzy członkowie KRS już zapowiedzieli, że mają swoje propozycje zmian.