statystyki

Nieustające kłopoty z kosztami postępowania. SN rozstrzygnie problem

autor: Rafał Krawczyk08.11.2016, 10:50; Aktualizacja: 08.11.2016, 10:57
sąd, prawo, pieniądze, koszty sądowe

Omawiany problem dotyczy praktycznie tylko tych spraw, w których opłaty ustalane są w odniesieniu do wartości przedmiotu sporuźródło: ShutterStock

Czy sąd może zasądzić na rzecz adwokata z urzędu wynagrodzenie w kwocie niższej niż najniższa stawka określona w przepisach? Na to pytanie już niedługo odpowie Sąd Najwyższy.

Pozornie nudna problematyka kosztów zastępstwa procesowego od wielu lat budzi ogromne emocje i nie schodzi z łamów prasy prawniczej. Ostatnim asumptem do tego była zmiana wysokości opłat adwokackich i radcowskich dokonana po niespełna kilku miesiącach obowiązywania nowych rozwiązań.

Zmiany, jakich w ostatnim roku dokonywano w zakresie kosztów pomocy prawnej, w zasadzie ograniczały się najpierw do podwyższania, a później obniżenia stawek w poszczególnych kategoriach spraw. Tymczasem w kontekście kosztów w orzecznictwie sądów powszechnych pojawiają się coraz to nowe problemy. Jednym z nich, wracającym jak bumerang, jest to, czy uzasadnione jest zasądzanie na rzecz profesjonalnego pełnomocnika niższego wynagrodzenia niż to przewidziane w przepisach o opłatach radcowskich lub adwokackich. Chodzi tutaj o takie przypadki, gdzie – ze względu na okoliczności sprawy – nakład jego pracy był tak niski, że zasądzenie wyższej kwoty byłoby rażąco niesprawiedliwe i to przede wszystkim w odniesieniu do innych pełnomocników, których wkład w reprezentację strony był nieporównywalnie większy.

Stałe stawki są i tak za niskie

Od razu na wstępie należy wyraźnie zaznaczyć, że omawiany problem dotyczy praktycznie tylko tych spraw, w których opłaty ustalane są w odniesieniu do wartości przedmiotu sporu. Analiza obecnie funkcjonujących rozporządzeń o opłatach adwokackich i radcowskich – opublikowanych w październiku 2016 r. – co do zasady wyklucza z dyskusji o zbyt wysokich opłatach (szczególnie w sprawach z urzędu) wszystkie opłaty w wysokości stałej. W całej rozciągłości zgodzić się tu należy z opiniami profesjonalnych pełnomocników, że w znakomitej części przypadków są one zbyt niskie, a niektóre w stopniu wręcz szokującym w stosunku do nakładu pracy, jaki pełnomocnik musi wykonać, aby należycie reprezentować stronę. Nie ulega wątpliwości, że w licznych sprawach – po przeliczeniu pracy adwokata lub radcy prawnego na godziny – wynagrodzenia te nie otrą się nawet o wprowadzaną od 2017 r. obligatoryjną na umowach śmieciowych stawkę godzinową. Ta bowiem po waloryzacji ma sięgnąć 13 zł. Przykładem niech będą zmienione w październiku opłaty za pomoc udzieloną w postępowaniu ze skargi na czynności komornika (80 zł) czy o przywrócenie do pracy (180 zł z wyboru i 90 zł z urzędu). Trudno byłoby obronić pogląd, aby w tego rodzaju sprawach adwokatowi czy radcy można było obniżać jeszcze wynagrodzenie. I to nawet wówczas, gdy cały jego wkład pracy ograniczałby się tylko do zapoznania się ze sprawą. Podobne uwagi poczynić można praktycznie w zakresie wszystkich opłat stałych, które szczególnie w sprawach z urzędu co do zasady nie są w stanie wynagrodzić nawet przeciętnego nakładu pracy pełnomocnika. W sprawach z wyboru pełnomocnik podbierze natomiast wynagrodzenie w wysokości rynkowej. A to oznacza, że ustalenie stawek w tak niskiej wysokości w tych akurat sprawach uderza nie w adwokatów i radców prawnych, ale w strony. Te bowiem nie mają szansy na odzyskanie od przeciwnika procesowego kosztów poniesionych na wynagrodzenie pełnomocnika.


Pozostało 86% tekstu

Prenumerata wydania cyfrowego

Dziennika Gazety Prawnej
7,90 zł
cena za dwa dostępy
na pierwszy miesiąc,
kolejny miesiąc tylko 79 zł
Oferta autoodnawialna
KUPUJĘ

Pojedyncze wydanie cyfrowe

Dziennika Gazety Prawnej
4,92 zł
Płać:
KUPUJĘ
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Galerie

Polecane