Świadek koronny: Skuteczne narzędzie czy pole do nadużyć?

autor: Patryk Szulc22.02.2020, 07:30
Poziom negatywnych przypadków na tle wszystkich przyznanych statusów świadka koronnego można określić jako wysoki

Poziom negatywnych przypadków na tle wszystkich przyznanych statusów świadka koronnego można określić jako wysokiźródło: ShutterStock

Czy instytucja świadka koronnego to skuteczne narzędzie czy ogromne pole do nadużyć?

P od koniec stycznia do Sądu Okręgowego w Łodzi trafił akt oskarżenia przeciwko najbardziej znanemu w Polsce świadkowi koronnemu, byłemu członkowi „grupy pruszkowskiej”, Jarosławowi S. vel Ł. ps. „Masa”. Oskarżony jest on o 17 przestępstw, m.in. oszustwa co do mienia wielkiej wartości, składanie fałszywych zeznań, zawiadomień o przestępstwach niepopełnionych, korupcję i paserstwo. „Masa” przebywa w areszcie od maja 2018 r. Teraz grozi mu kara do 10 lat pozbawienia wolności. Ta sytuacja na nowo skłania do dyskusji na temat tego, czy instytucja świadka koronnego jest w ogóle potrzebna, czy jest polem do nadużyć, czy może jednak jest skuteczna, a jeśli tak, to czy i jakich reform wymaga?

Instytucja świadka koronnego obowiązuje w polskim prawie od 1 września 1998 r. Najpierw miało być to rozwiązanie tymczasowe – miało obowiązywać do 31 sierpnia 2001 r., a potem do 1 września 2006 r. Ostatecznie zostało jednak na stałe wprowadzone do naszego porządku prawnego. Od początku było bardzo skutecznym narzędziem w walce z przestępczością zorganizowaną. Z drugiej strony wzbudzało i wciąż wzbudza wiele kontrowersji, głównie za sprawą sytuacji, w których świadkowie pomawiali inne osoby czy – jak „Masa” – powracali na drogę przestępstwa lub z różnych względów tracili przyznany im status. Te same problemy dotykają też instytucję „małego świadka koronnego”, powszechnie nazywaną „sześćdziesiątką” (od art. 60 k.k.), z której coraz chętniej korzystają prokuratorzy.

Ograniczenia stosowania

Świadek koronny na gruncie ustawy z 25 czerwca 1997 r. o świadku koronnym (Dz.U. z 2016 r. poz. 1197) to podejrzany, który został dopuszczony do składania zeznań w charakterze świadka na zasadach i w trybie określonym tą ustawą. Przepisy precyzują tę definicję, wskazując, że podejrzany, który ma zostać świadkiem koronnym, jeszcze przed złożeniem w sądzie aktu oskarżenia musi przekazać organowi prowadzącemu postępowanie karne informacje, które mogą pomóc w ustaleniu okoliczności przestępstwa, pozostałych sprawców, ujawnieniu bądź zapobieżeniu innym przestępstwom. Co ważne, świadkiem koronnym nie może zostać podejrzany, który:

  • usiłował, popełnił lub współdziałał w popełnieniu zabójstwa;
  • nakłaniał inną osobę do popełnienia zabójstwa celem skierowania przeciwko niej postępowania karnego;
  • kierował zorganizowaną grupą lub związkiem przestępczym.


Pozostało 79% tekstu

Prenumerata wydania cyfrowego

Dziennika Gazety Prawnej
9,80 zł
cena za dwa dostępy
na pierwszy miesiąc,
kolejny miesiąc tylko 79 zł
Oferta autoodnawialna
KUPUJĘ

Pojedyncze wydanie cyfrowe

Dziennika Gazety Prawnej
4,92 zł
Płać:
KUPUJĘ
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Reklama

Komentarze (1)

  • Szpieg(2020-02-22 15:54) Zgłoś naruszenie 10

    Świadek Koronny - to dobra inwestycja - tylko kto potrafi to właściwie KONTROLOWAĆ ??? Na pewno należy ograniczyć rolę Prokuratury a wzmocnić Sądy !!!

    Odpowiedz

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Galerie

Polecane