statystyki

Drukarz, LGBT i pozorny paradoks kolizji zasad prawa

autor: Artur Kotowski23.08.2016, 11:26; Aktualizacja: 23.08.2016, 12:31
prawo

Wypracowywanie słusznego, sprawiedliwego rozstrzygnięcia powinno odbywać się z poszanowaniem integralności systemu prawa, przy poszukiwaniu reguł w konkretnych normach, a niekoniecznie w ogólnych standardachźródło: ShutterStock

Zbyt często w dyskursie prawniczym sięgamy po argumenty z najwyższej półki konstytucyjnej, podgrzewając tylko temperaturę sporu i narażając się na przypięcie łatki.

Reklama


Reklama


Na pewnym poziomie rozstrzygania spraw nie da się oddzielić sfery czysto prawnej od ideologicznie uwarunkowanej aksjologii” – napisał kiedyś prof. Marek Safjan. Kwestia ta jest doskonale znana w teorii prawa. W nowszych pracach podkreśla się, że na efekt procesu decyzyjnego organu rozstrzygającego, w którym zasiadają przecież ludzie, w jakimś stopniu mają miejsce czynniki nie tylko stricte prawne (w rodzaju tekstu prawnego), lecz także czynniki predeterminacyjne, czyli przekonania, nabyte doświadczenie życiowe, zawodowe oraz nieuświadomione postawy psychologiczne.

Z kolei ich przeciwwagą – już całkowicie od nas zależną – są czynniki naddeterminacyjne. Te są zawsze w pełni świadome i co do zasady mogą się sprowadzać do wyboru takiej alternatywy interpretacyjnej, która jest związana z określoną ideologią, polityką, a przede wszystkim świadomie wybieranym systemem wartości. Oczywiście dąży się do tego, by te pierwsze czynniki redukować albo wręcz odrzucać (co czyni doświadczony sędzia, a na co zwykle nie może się zdobyć emocjonalny komentator lub wolny od uwarunkowań zawodowych pracownik naukowy). O ile jednak czynników predeterminacyjnych nie jesteśmy się w stanie pozbyć i zawsze, choćby najbardziej marginalnie, warunkują one proces interpretacji, o tyle świadomy wybór alternatywy znaczeniowej tekstu prawnego i wtórnie takiej, a nie innej treści decyzji stosowania prawa może – i w demokratycznym państwie prawnym powinien – być wolny od czynników światopoglądowych. Wydaje się to tak oczywiste, że przypominanie o tym jest zbędne, acz przeczy temu dyskusja nad ostatnim kazusem pewnego drukarza. Wiemy o nim jedynie tyle, że zapadł wobec niego wyrok nakazowy i że został on uznany winnym popełnienia wykroczenia z art. 138 kodeksu wykroczeń. Więcej jest w tej sprawie emocji uwarunkowanych właśnie czynnikami naddeterminacyjnymi niż analizą stanu faktycznego i prawnego.

Najpierw zatem nieco dziegciu do beczki prawniczego dyskursu. Prowadzonego jak zwykle bez wiedzy na temat zawartości akt, bo sprawa znana jest jedynie z przekazu medialnego. Historia wydaje się prosta – drukarz odmówił organizacji LGBT powielenia materiałów związanych z działalnością statutową organizacji. Każdy średnio zorientowany w praktyce sądowej człowiek powinien jednak mieć świadomość, że często stan faktyczny jest o wiele bardziej rozbudowany, niż wynika to z przekazu medialnego (który z konieczności jest syntetyczny). Nie wiemy więc, jak zachowywał się obwiniony, czy był niegrzeczny, jaką prezentował postawę i na ile uporczywie, itp. Czy też po prostu po ludzku odmówił wykonania świadczenia. Wszystko to składa się bowiem na niezbędne do ustalenia okoliczności w świetle art. 138 k.w.: „kto, zajmując się zawodowo świadczeniem usług, żąda i pobiera za świadczenie zapłatę wyższą od obowiązującej albo umyślnie bez uzasadnionej przyczyny odmawia świadczenia, do którego jest obowiązany, podlega karze grzywny”. Kluczowe jest zatem ustalenie, czy odmowa spełnienia świadczenia była „uzasadniona”.


Pozostało jeszcze 62% treści

PROMOCJA
Czytaj wszystkie artykuły
Miesiąc już od 33,00 złZamów abonament

Przeczytaj artykuł
Koszt SMS-a 2,46 złZapłać sms-emMasz już kod?
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Zapoznaj się z regulaminem i kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Redakcja poleca

Prawo na co dzień

Galerie

Wyszukiwarka kancelarii

SzukajDodaj kancelarię

Polecane

Reklama