statystyki

Zwykła premia nie może być uznana za dodatkowe wynagrodzenie z tytułu dokonania wynalazku

autor: Katarzyna Mełgieś08.09.2016, 10:25; Aktualizacja: 08.09.2016, 10:56
wynalazek, pomysł, patent, przedsiębiorca, innowacje

Co do zasady pracownikowi z tytułu dokonania wynalazku przysługuje dodatkowe wynagrodzenie.źródło: ShutterStock

Adam Wiśniewski jest zatrudniony od 1 października 2012 r. na stanowisku konstruktora na podstawie umowy o pracę w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością ABRA, zajmującej się produkcją elementów infrastruktury drogowej. Na podstawie podpisanego przez strony aneksu do umowy o pracę od 1 kwietnia 2013 r. zakresem jego obowiązków objęte zostały także prace nad nowymi rozwiązaniami oraz ulepszeniami rozwiązań już istniejących i oferowanych przez spółkę na rynku – od tego też dnia został oddelegowany do specjalnego zespołu konstruktorów.

Od połowy 2013 r. Adam Wiśniewski pracował nad nowym rodzajem słupka parkingowego z zamkiem szyfrowym. Rozwiązanie wraz z dokumentacją techniczną zostało przekazane głównemu konstruktorowi spółki 1 grudnia 2013 r. Podobnie jak pozostali pracownicy 6 grudnia 2013 r. otrzymał premię mikołajkową od pracodawcy w wysokości 500 zł. Po niewielkich modyfikacjach 15 stycznia 2014 r. podjęto decyzję o wdrożeniu nowego rozwiązania i od kwietnia 2014 r. rozpoczęto produkcję słupka parkingowego CP 500L. Równocześnie zarząd spółki ABRA zdecydował o zgłoszeniu rozwiązania do ochrony patentowej. Zgłoszenia takiego dokonano 3 lutego 2014 r. i wskazano w nim Adama Wiśniewskiego jako twórcę wynalazku. Patent na wynalazek został udzielony 20 lipca 2016 r.

Adam Wiśniewski w sierpniu 2016 r. zgłosił się do pracodawcy z żądaniem wypłaty dodatkowego wynagrodzenia za okres od 3 lutego 2014 r., tj. od dnia dokonania zgłoszenia patentowego z tytułu dokonania wynalazku, na podstawie którego wyprodukowano produkt będący w świetle raportów spółki ABRA najlepiej sprzedającym się towarem na rynku w 2015 r. Żądane wynagrodzenie określił jako 30 proc. wielkości dochodów osiągniętych przez spółkę w związku ze sprzedażą słupka parkingowego CP 500L. Pracodawca odmówił wypłaty dodatkowego wynagrodzenia pracownikowi, twierdząc, że wynalazku dokonano w ramach wykonywania obowiązków wynikających z umowy o pracę, a pracownik w grudniu 2013 r. dostał dodatkowe wynagrodzenie, które w ocenie pracodawcy było właśnie taką premią za dokonanie tego wynalazku. W tej sytuacji pracownik zażądał przeniesienia na siebie praw wynikających z udzielonego patentu, twierdząc, że pracodawca uzyskał patent bezprawnie.

Czy odmowa pracodawcy wypłaty dodatkowego wynagrodzenia z tytułu dokonania wynalazku przez pracownika była uzasadniona? Czy uiszczona premia mikołajkowa może zostać uznana za wypłatę takiego wynagrodzenia? Czy twierdzenie pracownika, że to jemu, a nie pracodawcy, przysługują prawa z udzielonego patentu, w sytuacji gdy ten ostatni nie wypłaca mu dodatkowego wynagrodzenia, jest uzasadnione?

Co do zasady prawo do uzyskania patentu na wynalazek, prawo do wynagrodzenia za wynalazek oraz wymieniania jako twórcy w opisach, rejestrach oraz w innych dokumentach i publikacjach przysługuje twórcy wynalazku (art. 8 i art. 11 ust. 1 ustawy – Prawo własności przemysłowej; dalej: p.w.p.). Przyjmuje się, że twórcą wynalazku jest osoba wnosząca wkład intelektualny w powstanie rozwiązania, a nie wykonująca jedynie czynności techniczne i pomocnicze, zapewniająca finansowanie projektu, dostarczająca próbek lub materiałów czy pomieszczeń laboratoryjnych.

Wyjątkiem od tej zasady są niewątpliwie regulacje dotyczące wynalazków pracowniczych, a zatem sytuacje, w których dokonanie wynalazku następuje w wyniku wykonywania przez twórcę obowiązków ze stosunku pracy. Wówczas prawo do patentu przysługuje z mocy samego prawa pracodawcy (art. 11 ust. 3 p.w.p.). Wskazuje się, że nawet wynalazki dokonane poza umową, jeżeli wykonanie określonego rozwiązania pozostaje w ścisłym związku z zadaniami przewidzianymi w umowie o pracę, również mogą być podobnie kwalifikowane (wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I ACA 499/08, POSAG 2009, nr 1, poz. 5). Ważne jest przy tym, że aby doszło do skutecznego nabycia takiego prawa, pracodawca powinien angażować się w prace nad wynalazkiem finansowo, organizacyjnie czy też warsztatowo (tak uznał Sąd Najwyższy w wyroku z 8 marca 2010 r., sygn. akt II PK 260/09, OSNAPiUS 2011, nr 17–18, poz. 226), a nie polegać tylko na kompetencjach, wiedzy czy doświadczeniu pracownika. Co istotne, strony w umowie mogą postanowić inaczej i pracownik może zachować dla siebie wszystkie przysługujące mu jako twórcy wynalazku uprawnienia.


Pozostało 66% tekstu

Prenumerata wydania cyfrowego

Dziennika Gazety Prawnej
7,90 zł
cena za dwa dostępy
na pierwszy miesiąc,
kolejny miesiąc tylko 79 zł
Oferta autoodnawialna
KUPUJĘ

Pojedyncze wydanie cyfrowe

Dziennika Gazety Prawnej
4,92 zł
Płać:
KUPUJĘ
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Galerie

Polecane