Do 4 września 2011 r. rady gmin muszą na wniosek wójtów (burmistrzów, prezydentów miast) utworzyć odrębne obwody głosowania w szpitalach, zakładach pomocy społecznej, zakładach karnych i aresztach śledczych oraz ich oddziałach zewnętrznych. Gminy mają również możliwość utworzenia ich w domach studenckich i ich zespołach. To jednak nie koniec zadań gmin. Poza utworzeniem obwodów głosowania należy ustalić ich granice, siedziby i numery.

Zgodnie z ustawowymi wymogami w jednostkach opieki zdrowotnej i społecznej, zakładach karnych i aresztach obwody głosowania należy utworzyć zawsze, gdy w dniu wyborów będzie tam przebywać co najmniej 15 wyborców.

Obwody specjalne

Wyjątkowo nieutworzenie takiego obwodu jest możliwe wyłącznie w uzasadnionych przypadkach. Dodatkowo niezbędny do tego jest wniosek osoby kierującej daną jednostką. Z kolei obwody głosowania w domach studenckich lub zespołach tych domów są tworzone, jeżeli zamierza przebywać w nich w dniu głosowania co najmniej 50 wyborców. Wcześniej studenci muszą na piśmie poinformować o tym rektora uczelni prowadzącej dany dom studencki. Następnie rada gminy w drodze uchwały na wniosek wójta zgłoszony po uzyskaniu zgody rektora uczelni tworzy obwód głosowania dla studentów. Utworzenie odrębnych obwodów głosowania następuje najpóźniej w 35. dniu przed dniem wyborów.

Organ stanowiący gminy, tworząc obwody głosowania, ustala ich numery, granice oraz siedziby obwodowych komisji wyborczych. Następnie taka decyzja radnych trafia do wojewódzkiego dziennika urzędowego. Jest ona również podawana do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty. Dodatkowo po jednym egzemplarzu samorządy przekazują niezwłocznie do wojewody i komisarza wyborczego.

Informacja dla mieszkańców

Gdy uchwała rady gminy narusza przepisy, co najmniej 15 wyborców może się na nią poskarżyć do komisarza wyborczego. Mają na to pięć dni od daty podania ich do publicznej wiadomości. W takim samym terminie sprawę rozpoznaje komisarz wyborczy. Od jego postanowienia nie przysługuje już żaden środek odwoławczy.

Po utworzeniu obwodów głosowania szef gminy w formie obwieszczenia musi przekazać te informację wyborcom. Kodeks wyborczy przewiduje, że wójt publikuje ogłoszenia najpóźniej w 30. dniu przed dniem wyborów. Oznacza to, że w tym roku gminy mają na to czas do 9 września. Urzędowa informacja o obwodach głosowania zawiera dane dotyczące:

● numerów oraz granic stałych i odrębnych obwodów głosowania;

● wyznaczonych siedzib obwodowych komisji wyborczych dla danych wyborów;

● lokali obwodowych komisji wyborczych dostosowanych do potrzeb wyborców niepełnosprawnych.

Obwieszczenie to w takim samym terminie trafia również do komisarza wyborczego oraz jest zamieszczane na stronach internetowych gminy w Biuletynie Informacji Publicznej.

Zgodnie z kodeksem wyborczym jeżeli właściwe organy gminy nie wykonują w terminie lub w sposób zgodny z prawem zadań dotyczących utworzenia obwodów głosowania lub ich zmiany, to do akcji wkracza komisarz wyborczy. Wzywa on organy gmin do wykonania ciążących na nich obowiązków. W tym celu wyznacza im odpowiedni termin. Po bezskutecznym jego upływie niezwłocznie tworzy lub zmienia obwody głosowania. O fakcie tym powiadamia również Państwową Komisję Wyborczą.

Podstawa prawna

Ustawa z 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (Dz.U. nr 21, poz. 112 z późn.zm.).