Dowód po terminie przepadnie w sądzie

Kolejna duża reforma postępowania karnego, którą niedawno zapowiedziało Ministerstwo Sprawiedliwości, szykowana jest pod hasłem szybszych i sprawniejszych procesów. – Likwidujemy jałowe procedury i wprowadzamy rozwiązania, które szanują gwarancje procesowe oskarżonych, ale nie dają możliwości tak ostentacyjnego torpedowania spraw, jak to wielokrotnie widzieliśmy – podkreślał szef resortu Zbigniew Ziobro. Osiągnięciu tych celów ma służyć m.in. wprowadzenie większych rygorów w przestrzeganiu terminów. Dotyczy to nie tylko przesłuchania świadków i wykonania innych czynności zaplanowanych na dzień rozprawy, lecz także zgłaszania wniosków dowodowych. – W tej chwili jedyny termin dla czynności dowodowych stron, jaki przewiduje kodeks postępowania karnego, wynosi siedem dni, lecz jego niezachowanie jest pozbawione sankcji – podkreśla dr Wieńczysław Grzyb, adwokat. Chodzi o art. 338 par. 2 k.p.k. wyznaczający oskarżonemu czas na pisemną odpowiedź na akt oskarżenia wniesiony przez prokuratora.

Prekluzja dowodowa

Resort sprawiedliwości chce jednak narzucić stronom większą dyscyplinę procesową. – Zgłaszanie po terminie wniosków dowodowych to dziś częsta sztuczka prawnicza służąca przewlekaniu procesów – zaznacza MS. Żeby to ukrócić, zamierza wprowadzić prekluzję dowodową, czyli – w uproszczeniu – zasadę, która mówi, że wnioski złożone po określonym terminie mają być odrzucane. Nowelizacja nie wyznaczy konkretnych ram czasowych, w jakich będą musieli zmieścić się adwokaci – tutaj skład orzekający ma względną swobodę. Co ważne, w drodze wyjątku przekroczenie wyznaczonego terminu będzie dopuszczalne w sytuacjach, kiedy w grę wchodzi dowód mający duże znaczenie dla ustalenia, czy rzeczywiście doszło do popełnienia czynu zabronionego i czy stanowi on przestępstwo. – Prymat ma zasada prawdy materialnej. Okoliczności drugorzędne objęte są prekluzją – podsumowuje wiceminister sprawiedliwości Marcin Warchoł.