Nowa procedura karna od 1 lipca. Co zmieni nowelizacja

1 lipca wchodzą w życie przepisy nowelizujące kodeks postępowania karnego. Większość prawników nie jest pewna jak nowe zasady sprawdzą się w rzeczywistości procesowej. Odnośnie nowelizacji pojawia się też sporo negatywnych głosów wypowiadanych przez prokuratorów, adwokatów, biegłych, czy nawet Helsińską Fundację Praw Człowieka. Czego będzie dotyczyć reforma kpk, dowiesz się z zestawienia opracowanego przez Ministerstwo Sprawiedliwości.

  • Celem nowelizacji jest zmiana istniejącej struktury orzekanych kar, w tym ograniczenie możliwości pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania tej kary. 
<br><br>
Kara zawieszona (orzekana w Polsce jako około 60 % wszystkich kar) jest traktowana w odbiorze społecznym jako fikcja skazania. Lepsze efekty w tym względzie przynoszą sankcje wolnościowe - grzywny bądź kary ograniczenia wolności, które są dla sprawcy bardziej odstraszające i dolegliwe, niż kara pozbawienia wolności w zawieszeniu.
  • Odwróceniu obecnej struktury kar na rzecz kar wolnościowych (wyeliminowanie nadużyć związanych z karą pozbawienia wolności w zawieszeniu) ma służyć m.in. ograniczenie możliwości orzekania kary pozbawienia wolności w zawieszeniu będzie możliwe jedynie wobec kary w wymiarze nieprzekraczającym roku (dotychczas 2 lata) i tylko, jeżeli sprawca w czasie popełnienia przestępstwa nie był już skazany na karę pozbawienia wolności. 
<br><br>
W praktyce oznacza to, że szereg przestępstw zagrożonych karą od 2 lat np. rozbój nie będzie, co do zasady, objętych możliwością warunkowego zawieszenia, ale wobec takich sprawców zastosowana może zostać krótkoterminowa kara pozbawienia wolności połączona z karą ograniczenia wolności.
  • Znacznie poszerzona zostanie możliwość orzekania kar alternatywnych w stosunku do kary pozbawienia wolności. Kara ograniczenia wolności lub grzywny będzie mogła zostać orzeczona wobec sprawców przestępstw zagrożonych karą pozbawienia wolności do lat 8, a więc np. oszustwa.
  • Nowelizacja zakłada wprowadzenie możliwości orzeczenia kar sankcji wiązanej (kary pozbawienia i ograniczenia wolności). 
<br><br>
Powyższe dwie zasady oznaczają, że wobec sprawców czynów zagrożonych karą pozbawienia wolności do lat 12 nie będą mogły być zastosowane kary wolnościowe. Jednakże w sprawie o występek zagrożony karą pozbawienia wolności sąd będzie mógł orzec, niezależnie od ustawowego zagrożenia przewidzianego w ustawie za dany czyn, karę pozbawienia wolności w wymiarze nieprzekraczającym 3 miesięcy, jeżeli jednocześnie orzeka karę ograniczenia wolności do lat 2. W pierwszej kolejności wykonywać się będzie wówczas karę pozbawienia wolności.
  • Nastąpi zwiększenie elastyczności kary ograniczenia wolności
<br><br>
Kara ograniczenia wolności będzie obejmować nowe formy w tym: obowiązek wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne, obowiązek pozostawania w miejscu stałego pobytu lub w innym wyznaczonym miejscu, z zastosowaniem systemu dozoru elektronicznego, obowiązki takie jak, o których mowa w art. 72 § 1 pkt 4–7a KK tj. np. przygotowanie do zawodu, powstrzymanie się od nadużywania alkoholu, czy zakaz zbliżania się, potrąceniu od 10% do 25% wynagrodzenia za pracę w stosunku miesięcznym na cel społeczny wskazany przez sąd.
  • Zwiększona zostanie skuteczność kary grzywny
<br><br>
Orzekanie kary grzywny nie będzie zależne od sytuacji materialnej skazanego. Obecnie, często stwierdzenie braku środków materialnych uniemożliwiające orzeczenie grzywny wynika jedynie z deklaracji skazanego dokonanej na początku postępowania przygotowawczego. Deklaracje te nie są najczęściej weryfikowane przez sąd lub prokuratora. Zwiększeniu skuteczności egzekucji tej kary ma służyć obowiązkowe wpisanie zalegającego dłużnika do rejestru dłużników i Biur Informacji Gospodarczej. Spowoduje to z jednej strony zwiększenie dolegliwości kary, a tym samym zwiększenie motywacji do spłaty grzywny. Z drugiej zaś, zwiększy to pewność obrotu prawnego.
  • Wprowadzono możliwość zamiany orzeczonych kar pozbawienia wolności w zawieszeniu na kary wolnościowe takie jak grzywna lub kara ograniczenia wolności, w przypadku:
<br><br> 
1. zarządzenia kary zawieszonej, w przypadku rażącego naruszenia porządku prawnego w okresie próby,
<br><br>
2. prawomocnego skazania, na wniosek skazanego, gdy nie zarządzono wykonania kary - na grzywnę do 730 stawek dziennych lub karę ograniczenia wolności w formie obowiązku wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne do 4 lat,
<br><br>
3. prawomocnie orzeczonej i prawomocnie zarządzonej kary pozbawienia wolności – z zastrzeżeniem, że dotyczy to wyłącznie kary do roku pozbawienia wolności i nie sprzeciwia się temu waga i rodzaj czynu zabronionego przypisanego skazanemu. 
<br><br>
Przewidziano również możliwość zamiany orzeczonych zastępczych kar pozbawienia wolności na nową formę kary ograniczenia wolności.
  • Nastąpi urealnienie oddziaływania karnego
<br><br>
Możliwość orzeczenia nadzwyczajnie obostrzonej kary pozbawienia wolności do 20 lat pozbawienia wolności.
<br><br>
Możliwość orzeczenia kary ograniczenia wolności do 2 lat.
<br><br>
Usprawnienie orzekania przepadku. Wyeliminowany zostaje tzw. mechanizm łańcuszka św. Antoniego, (gdy mienie przekazywane jest na kolejne podstawione osoby uniemożliwiając tym samym jego przepadek – na braki obecnego stanu prawnego wskazywało orzecznictwo sądów apelacyjnych).
<br><br>
Nowe zasady orzekania kary łącznej. Łączeniu będą podlegać tak długo, jak skazany będzie wykonywał poprzednią karę. Przykładowo: sprawca, który popełnił kolejny czyn po pierwszym skazaniu, będzie karany na karę łączną do 2 lat ograniczenia wolności, 20 lat pozbawienia wolności, 25 lat pozbawienia wolności lub dożywotniego pozbawienia wolności. Obecnie zdarza się, że sprawcy odbywają kary pozbawienia wolności po kolei, np. najpierw 15 lat, a następnie 10 lat, co utrudnia stosowanie wobec nich racjonalnych oddziaływań resocjalizacyjnych i zastosowanie warunkowego zwolnienia z kary. Zmiany te istotnie uproszczą orzekanie kary łącznej, a także wprowadzą postulowane od dawna dyrektywy wymiaru kary łącznej.
  • Wprowadzone zostaną nowe zasady wymierzania środków zabezpieczających (dostosowanie do systemu środków zabezpieczających do zagrożeń związanych z istnieniem zaburzeń osobowości niewyłączających odpowiedzialności karnej)
<br><br>
Zastosowanie środków zabezpieczających do osób niepoczytalnych, osób z ograniczoną poczytalnością, sprawców wybranych przestępstw, które podlegają odpowiedzialności karnej, ale, wobec których ze względu na zaburzenie sfery woli utrzymuje się znaczące zagrożenie społeczne.
<br><br>    
Środek zabezpieczający można będzie orzec obok kary wobec poczytalnych sprawców: 
1. zabójstwa, ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, zgwałcenia lub stosunków seksualnych z małoletnim, gdy czyny te popełnione zostaną w związku z zaburzeniem preferencji seksualnych,
<br><br>
2. w razie skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego jej zawieszenia za przestępstwo określone w rozdziale XIX, XXIII, XXV lub XXVI KK popełnione w związku z zaburzeniem osobowości o takim charakterze lub nasileniu, że sprzyja ono popełnianiu czynów łączących się z przemocą lub groźbą jej użycia,
3. w razie skazania za przestępstwo popełnione w związku z uzależnieniem od alkoholu, środka odurzającego lub innego podobnego środka
  • Wprowadzony zostanie nowy katalog środków karnych:
<br><br>
1. elektroniczna kontrola miejsca pobytu,
<br><br>
2. terapia,
<br><br>
3. terapia uzależnień,
<br><br>
4. pobyt w zakładzie psychiatrycznym lub innym zakładzie zamkniętym.
<br><br>
Sąd może orzec środek zabezpieczający jedynie wówczas, gdy jest to konieczne, aby zapobiec ponownemu popełnieniu przez sprawcę czynu zabronionego o znacznej społecznej szkodliwości, a inne dostępne środki prawne nie są wystarczające. Sąd uchyla środek zabezpieczający, gdy dalsze jego stosowanie nie jest już konieczne.
<br><br>
Środek zabezpieczający i sposób jego wykonania powinien być odpowiedni do stopnia społecznej szkodliwości czynu zabronionego, który sprawca może popełnić, oraz ryzyka jego popełnienia, a także uwzględniać potrzeby i postępy w leczeniu odwykowym lub terapii.
<br><br>
Sąd może zmienić orzeczony wobec sprawcy środek zabezpieczający lub sposób jego wykonywania, jeżeli poprzednio orzeczony środek stał się nieodpowiedni.
<br><br>
Będzie można zastosować wobec osób w stosunku, do których stosuje się środki zabezpieczające swoistej probacji i zwolnień warunkowych. Postulaty takie były zgłaszane przez psychiatrów. Rozwiązanie to pozwala również bardziej prawidłowo ocenić stopień zagrożenia społecznego.
<br><br>
Zacznie obowiązywać dyrektywa objęcia sprawcy, wobec którego wykonywany jest środek zabezpieczający odpowiednim postępowaniem leczniczym, psychoterapeutycznym, rehabilitacyjnym lub resocjalizacyjnym, którego celem jest poprawa stanu jego zdrowia i zachowania w stopniu umożliwiającym funkcjonowanie w społeczeństwie.
<br><br>
Wyłączone zostanie stosowanie tzw. ustawy o sprawcach szczególnie niebezpiecznych wobec czynów popełnionych po wejściu w życie noweli Kodeksu karnego.
  • Nastąpi zastąpienie ustawy o wykonywaniu kary pozbawienia wolności w warunkach dozoru elektronicznego poprzez wpisanie dozoru elektronicznego w system kar, środków karnych i środków zabezpieczających. Tzw. elektroniczna kontrola miejsca pobytu będzie mogła zostać zastosowana, jako: 
<br><br>
- jedna z form kary ograniczenia wolności,<br><br>
- sposób wykonania zakazu zbliżania się do określonych osób,<br><br>
- jako jeden ze środków zabezpieczających.
<br><br>
Elektroniczna kontrola miejsca pobytu nie będzie natomiast formą wykonywania kary pozbawienia wolności.
<br><br>
Określenie elementów procedury w postępowaniu dotyczącym zamiany kary związanej ze zmianą charakteru czynu z przestępstwa na wykroczenie.
<br><br>
Regulowanie kontaktów telefonicznych osób tymczasowo aresztowanych, doprecyzowanie możliwości kontaktów z konsulem i obrońcą.
<br><br>
Określenie sposobów gromadzenia na rachunkach bankowych tzw. żelaznej kasy osób skazanych.
statystyki

Komentarze (14)

  • Marek(2015-05-15 08:10) Zgłoś naruszenie 00

    Musicie w obecnych czasach więcej więzień budować ,i to ma być Polska prawa kiedy człowiek za ukradzionego batona ma pójść siedzieć zamiast otrzymać warunkowe a mówiono,że tak było za PIS a teraz jest jeszcze gorzej

    Odpowiedz
  • f(2015-05-18 08:23) Zgłoś naruszenie 00

    wielu sędziów, prokuratorów, też twórców tego ich i dla nich często prawa, najpierw nauczyć podstawowych zasad bytności w społeczeństwie, kultury, na ziemię ich sprowadzić, bo są oderwani od rzeczywistości, nie życzę, ale zabierać im z dnia na dzień 50% i więcej części wypłat, dochodów, zwalniać, dyskryminować, mobbingować a późnej niech sobie inni „sędziowie” itp. z nich kpią, nie mówiac już o „pracodawcach’, którzy w tym kraju mogą w bardzo wielu przypadkach prawie wszystko, Policja, mundurowi, spore zarobki, przywileje wczesne emerytury, inni za jałmużnę do śmierci i jak będą mieli gdzie, jak napisał wyżej Walter „polski wymiar sprawiedliwosci to kpina”, czyli co jak się modnie niektórzy powołują cały ubożejący niemal „naród suweren” ma być karany, bo prawdziwi przestępcy wyglada, ze nadal nie, nie płacenie przez jednych drugim albo marnie to plaga narodowa, nie ma na to mocnych i nie chce być w tym całym decydenckim układzie, a ubóstwo prawdziwe chyba czesciej, czasem niestety celowe by nie zapłącić jednego pociąga za sobą ubóstwo wielu, ciekawe czy to wszystko będzie miało racje bytu, jak referenda będą rzeczywiste !,

    Odpowiedz
  • Arek"Aiwa-Platz"(2015-05-17 16:51) Zgłoś naruszenie 00

    By żyło się lepiej. Przestępcom.

    Odpowiedz
  • Walter(2015-05-16 17:53) Zgłoś naruszenie 00

    pracowniku sądu to nie mój problem, że policja nie korzysta masowo z bardziej efektywnych metod karania za pierdoły np. kara cielesna - taka kara jest po pierwsze skuteczniejsza po drugie nie obciąży podatników po trzecie zaoszczędzi waszej pracy która powinna skupiać się na sądzeniu prawdziwych przestępców.
    Jak ktoś oberwie choć parę razy pałą za wykroczenia - da mu to do myślenia, jak ktoś siedzi rok na wolności i czeka na wyrok w tym czasie ułoży sobie życie, znajdzie pracę a tu masz, musi nagle zostawić ją i po bożemu odwalać jakąś pracę zastępczą czy areszt.

    Odpowiedz
  • Walter(2015-05-16 17:55) Zgłoś naruszenie 00

    poza tym wyraźnie piszę że za batonik nikt nie idzie siedzieć do więzienia tylko co najwyzej dostaje areszt zamienny

    Odpowiedz
  • Walter(2015-05-21 07:13) Zgłoś naruszenie 00

    nie wiem w jakiej żabce zarobi najniższą krajową, chyba że (siedząc na umowie zlecenie albo na czarno) będzie pracować po 10-11h dziennie to może wtedy zarobi ale 60%

    a ajenci sami sobie są winni bo podpisują umowy niewolnicze które ewidentnie mają wpisane wyzyskiwanie ich niczym jelonków. Czytałem taką umowę i to kpina by się na to nabrać (a rozważałem podjęcie punktu Kolportera dopoki nie zobaczyłem tej umowy w sieci) :D

    Odpowiedz
  • witek(2015-05-17 20:04) Zgłoś naruszenie 00

    Należy zmienić wyroki: Więcej przymusowej pracy w więzieniach, a za drobne przestępstwa praca społeczna w hospicjach, sklepie, w którym skazana/skazany ukradła. Widziałem biedną kobietę sprzątającą sklep. Dla niej była to kara upokarzająca, jak tacy jak ja pytali ją, ile zarabia, i że chcieli ją zatrudnić w tym wieku. Współczuję tym biedakom, sam nie wiem, co będzie za parę lat.

    Odpowiedz
  • wrtk(2015-05-17 20:07) Zgłoś naruszenie 00

    Trzeba zlikwidować w więzieniach świetlice i siłownie, bo wychodzą stamtąd jeszcze gorsi zwyrodnialcy, wytrenowani i zorganizowani.

    Odpowiedz
  • prawnik(2015-05-19 10:10) Zgłoś naruszenie 00

    Piszecie o zmianach w prawie karnym materialnym, a tytuł artykułu to "Nowa procedura karna". To dwa różne tematy, nieprawdaż?

    Odpowiedz
  • Walter(2015-05-15 17:12) Zgłoś naruszenie 00

    za kradziez batona ani warunkowe ani normalne wiezienie nie jest przewidywane wiec prosze nie glosic farmazonow zaslyszanych u panikarzy. Wiezienie przewiduje za kradziez pow. okreslonej wartosci. Ponizej jej stanowi wykroczenie i moze byc karane ale aresztu jeszcze nikt za jednego batona nie dostal. Chyba, że nie wywiazal sie z wyznaczonej kary i zostala ona zamieniona na areszt - ale to i tak malo prawdopodobne.
    Owszem polski wymiar sprawiedliwosci to kpina ale krytykujac go zachowajcie chociaz rzetelne fakty

    Odpowiedz
  • ~ pracownik sądu(2015-05-15 19:25) Zgłoś naruszenie 00

    W ciągu miesiąca wykonuję 50 kar zastępczych aresztu za grzywnę w wykroczeniach, ludzie nie mają z czego zapłacić za właśnie kradzież (kradną bo nie mają z czego żyć), jak nie płacą to idą siedzieć na 2,3 4 lub 5 dni itp. a my podatnicy za to płacimy, bo przelicznik grzywny w kwocie 100,00 złotych na 5 dni to 20,00 zł za dzień. Teraz sobie "Walter" policz kto na tym traci i nie gadaj, że za kradzież batonika nikt nie idzie siedzieć. I to są rzetelne fakty. Znam to z autopsji.

    Odpowiedz
  • SSz(2015-06-01 18:52) Zgłoś naruszenie 00

    Środki karne oraz sankcje mają za zadanie "odstraszać" potencjalnego przestępcę resocjalizować myślę że odnosząc to do prawa o ruchu drogowym i jej nowelizacji może odnieść pożądany efekt.

    Odpowiedz
  • Okradziona(2015-07-01 15:52) Zgłoś naruszenie 00

    Już piąty rok toczy się w prokuraturze ochota i jest na przemian umarzana sprawa oszustwa finansowego bankowego na sumę 185 tysięcy dolarów Amerykańskich ukradzionych mi z kąt bankowych PKO SA przez "dobrego zięcia" ortopedę Ireneusza B., ostatnio się habilitował za moje 20 tysięcy i teraz w pismach do sądów i prokuratorów pisze obok nazwiska dr habilitowany a oni sikają w majtki i wyrokują wg jego życzenia, które jest dla nich rozkazem.
    Prokuratury na ogół mają przegniłe korzenie, nagminnie kłamią i są skorumpowani. Bardziej od facetów podłe są facetki stojące na czele prokuratur i ich zastępczynie, za którymi stoi to "coś" lub "ktoś"czyli wpływowe osoby lub łapówy by nie siedzieć; mam na myśli "dobrego zięcia"w okularach lat 52, inicjały I.B. Proszę o odpowiedź coby państwo zrobili z takim "dobrym zięciem", co powiecie to zrobię, jestem słowna.Okradziona

    Odpowiedz
  • Oszukana(2015-07-01 19:33) Zgłoś naruszenie 00

    Nie ma mojego komentarza napisanego 3 godziny temu podpisana Oszukana w sprawie kradzieży 185 tysięcy dolarów przez "dobrego zięcia". Domagam się zamieszczenia go w całości !!!

    Podwójnie Oszukana

    Odpowiedz

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!