statystyki

Pozaziemskie medytacje o zmianie konstytucji

autor: Cezary Kosikowski07.08.2015, 09:25; Aktualizacja: 07.08.2015, 09:41
książki, okulary, prawo

Unikalność konstytucji jako aktu normatywnego polega m.in. na tym, że tworzy się ją i zmienia w szczególny sposób. Przyjęcie nowej ustawy zasadniczej, nierzadko poprzedzone referendum, z reguły następuje wtedy, gdy powstaje nowe państwo lub gdy istniejące państwo radykalnie zmienia swój ustrój.źródło: ShutterStock

Zamiast pytać obywateli o to, czy są za finansowaniem ugrupowań politycznych z budżetu, należałoby ich raczej spytać, czy dyktat partii powinien decydować o organizacji władzy publicznej.

Reklama


Reklama


OPINIE Polska konstytucja po 18 latach

Unikalność konstytucji jako aktu normatywnego polega m.in. na tym, że tworzy się ją i zmienia w szczególny sposób. Przyjęcie nowej ustawy zasadniczej, nierzadko poprzedzone referendum, z reguły następuje wtedy, gdy powstaje nowe państwo lub gdy istniejące państwo radykalnie zmienia swój ustrój. Ustrojodawca jednocześnie zapewnia konstytucji stabilność obowiązywania, wprowadzając obostrzone warunki dla jej zmiany lub uchylenia. Dlatego takie przypadki należą do wyjątków i dochodzi do nich jedynie z ważnych powodów, np. ze względu na zmianę systemu rządów lub konieczność dostosowania postanowień ustawy zasadniczej do sytuacji danego państwa wynikającej z dobrowolnej integracji z innymi państwami (np. akcesji do UE). Dzięki takiemu reżimowi konstytucje obowiązują długo i rzadko są zmieniane. Z poprawkami obowiązują nie tylko XVIII-wieczna konstytucja Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej, lecz także konstytucje niektórych państw europejskich uchwalone w XIX w. (np. Norwegii z 1814 r. i Holandii z 1815 r.) lub w I połowie XX w. (np. Austrii z 1929 r., Irlandii z 1937 r., Włoch z 1947 r. i RFN z 1949 r.), zmieniane później wyjątkowo. Osobliwy jest natomiast przykład Łotwy, która po odzyskaniu niepodległości w 1990 r. przywróciła obowiązywanie swojej konstytucji z 1922 r.

Mamy powody, aby cenić stabilność obowiązywania naszej konstytucji. Polska jako ostatnia spośród byłych państw socjalistycznych uchwaliła nową ustawę zasadniczą. Proces tworzenia podstaw ustrojowych po 1989 r. przebiegał u nas bowiem powoli i z trudem. Najpierw zmieniono jedynie najważniejsze przepisy konstytucji PRL. Następnie ze względu na mało konwencjonalne praktyki prezydenta Lecha Wałęsy uchwalono w 1992 r. małą konstytucję. Tymczasem prace nad nową konstytucją rozpoczęły się już w końcu 1989 r. W efekcie powstało w sumie bodaj 13 projektów wysuniętych głównie przez ówczesne partie polityczne, a także osoby fizyczne. Ich wartość merytoryczna była zróżnicowana. Ale jeśli odrzucić te najbardziej egzotyczne propozycje, to z pozostałych stopniowo wyłaniał się model ustrojowy przyszłej RP.

Dzięki temu powołana na początku 1993 r. Komisja Konstytucyjna Zgromadzenia Narodowego mogła przy wsparciu licznych ekspertów skupić się na tworzeniu jednego projektu przyszłej konstytucji Polski. Równolegle prowadzono dyskusje i uzgodnienia polityczne, a też toczono spory doktrynalne. W rezultacie dopiero po 1995 r. udało się osiągnąć pierwsze porozumienia. Ostatecznie kwestie sporne sprawdzały się głównie do treści preambuły do konstytucji oraz zagadnień ochrony życia poczętego. Za sprawą politycznego geniuszu Tadeusza Mazowieckiego, którego miałem szczęście być świadkiem, na posiedzeniu komisji konstytucyjnej zapadła decyzja o aprobacie dla przedstawionej przez niego propozycji tekstu preambuły. Po uchwaleniu nowej ustawy zasadniczej prezydent Aleksander Kwaśniewski przesłał każdemu pełnoletniemu obywatelowi jej egzemplarz. Dla wielu była to zapewne pierwsza książka w domu, a niewykluczone, że u innych wzbogaciła dotychczasowy zbiór złożony z książeczki do nabożeństwa i książki telefonicznej.


Pozostało jeszcze 88% treści

Czytaj wszystkie artykuły
Miesiąc 89,90 zł
Zamów abonament

Mam już kod SMS
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Zapoznaj się z regulaminem i kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Redakcja poleca

Prawo na co dzień

Galerie

Wyszukiwarka kancelarii

SzukajDodaj kancelarię

Polecane

Reklama