Projekt nowelizacji ustawy o komornikach sądowych i egzekucji zmienia procedury powoływania do zawodu komornika oraz zasady prowadzenia postępowań dyscyplinarnych.

Rządowe propozycje mogą jeszcze bardziej wydłużyć postępowanie egzekucyjne. Najwięcej emocji budzi przywrócenie sądowej weryfikacji opłat pobieranych przez komorników. Rozwiązanie to nie podoba się sejmowej Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka, która na ostatnim posiedzeniu wystąpiła o opinię prawną dotyczącą konstytucyjności zaproponowanych przez rząd rozwiązań. Zdaniem posłów możliwość skarżenia na każdym etapie postępowania kosztów egzekucyjnych może naruszać konstytucję.

– Zaskarżenie wysokości opłaty egzekucyjnej wykorzysta każdy dłużnik. Tym bardziej że przepisy nie przewidują dostatecznych przesłanek obniżenia ustawowo określonej wysokości opłaty egzekucyjnej. W konsekwencji każdego dłużnika będzie można zwolnić od ponoszenia kosztów postępowa egzekucyjnego – tłumaczy Jerzy Kozdroń, poseł PO. Dodaje, że takie rozwiązanie narusza konstytucyjną zasadę równości i może wydłużyć proces egzekucji komorniczej.

Niedostateczne przesłanki

Zgodnie z projektem każdy dłużnik będzie mógł zaskarżyć postanowienie komornika ustalające opłatę egzekucyjną. Będzie miał na to siedem dni od dowiedzenia się o ściągnięciu opłaty lub od dnia doręczenia postanowienia zawierającego wezwanie do uiszczenia opłaty.

Zdaniem Krzysztofa Kajdy z PKPP Lewiatan konsekwencją zmian będą masowe wnioski dłużników o obniżenie opłat stosunkowych w każdej sprawie, co doprowadzi do paraliżu sądów i wydłużania postępowań. Potwierdzają to również sędziowie.

– Już dzisiaj do wydziału w ciągu roku wpływa kilkaset spraw dotyczących skarg na czynności komornika, umożliwienie skarżenia kosztów postępowania spotęguje tę liczbę – mówi przewodniczący wydziału cywilnego jednego z warszawskich sądów rejonowych.

Na rozpoznanie wniosku sąd będzie miał siedem dni. Decyzja o obniżeniu opłaty stosunkowej będzie zależała od uznania sędziego. Przy rozpoznawaniu prośby dłużnika sędziowie będą musieli brać pod uwagę nakład pracy komornika lub sytuację majątkową wnioskodawcy oraz wysokość jego dochodów. Od tego rozstrzygnięcia zgodnie z ogólnymi przepisami będzie można się odwołać.

W opinii Andrzeja Kulągowskiego, prezesa Krajowej Rady Komorniczej, nowe rozwiązania są zbędne.

– Projekt wprowadza nowy, nadzwyczajny środek prowadzący do zmiany postanowienia o kosztach obok istniejących już środków w postaci skargi na czynności komornika. Istnienie dwóch niezależnych trybów zaskarżania czynności komornika w przedmiocie kosztów postępowania stanowi naruszenie zasady ich niekonkurencyjności – tłumaczy Andrzej Kulągowski.

Niższa opłata

W przypadku wyegzekwowania świadczenia z rachunku bankowego lub wynagrodzenia za pracę komornik pobiera obecnie obniżoną opłatę stosunkową równą 8 proc. ściągniętego długu (w pozostałych przypadkach jest to 15 proc.). Zgodnie z projektem niższe opłaty będą obowiązywały także w przypadku skierowania egzekucji do świadczeń społecznych, takich jak zasiłki czy stypendia.

96,5 tys. zł maksymalna, stosunkowa opłata komornicza w sprawach o egzekucję świadczeń pieniężnych

688 komorników jest w Polsce