ejm przyjął wczoraj ustawę nowelizującą kodeks cywilny oraz prawo o notariacie dotyczącą nieodpłatnego przekazania nieruchomości na rzecz gminy lub Skarbu Państwa. Zgodnie z przepisami właściciel będzie mógł zawrzeć z gminą lub Skarbem Państwa umowę przekazania nieodpłatnie należącej do niego nieruchomości. Właściwa do zawarcia umowy jest gmina, w której znajduje się cała albo przynajmniej część przekazywanej nieruchomości.

Warunkiem nieodpłatnego przekazania własności nieruchomości będzie złożenie w gminie zaproszenia do zawarcia umowy. Jeżeli w ciągu trzech miesięcy gmina nie skorzysta z zaproszenia, wówczas umowę będzie można zawrzeć ze Skarbem Państwa. Właściciel przekazujący nieruchomość nie ponosi odpowiedzialności za jej długi i wady prawne. Uchwalone przepisy umożliwiają gminom odmowę nabycia nieodpłatnego własności nieruchomości, na przykład wówczas, gdy była ona obciążona albo znajdowała się w stanie degradacji.

Uchwalona przez Sejm ustawa dostosowuje przepisy do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 15 marca 2005 r. (sygn. akt K 9/04) o niezgodności z konstytucją art. 179 k.c. Uchylony przepis k.c. był skonstruowany w taki sposób, że po złożeniu przez właściciela oświadczenia woli o zrzeczeniu się prawa własności gmina stawała się właścicielem bez względu na to, czy chciała tę nieruchomość przejąć czy nie. W dodatku przepis nie przewidywał też innych warunków prawnych, od których uzależnione byłoby nabycie nieruchomości. Nabywając zadłużoną nieruchomość wbrew swojej woli, gmina stawała się dłużnikiem jej dotychczasowego właściciela.

Kontrola czynności zrzeczenia się prawa własności nieruchomości uzasadniona jest koniecznością przeciwstawiania się samowoli właścicieli, którzy nadużywaliby swojego prawa, a także względami bezpieczeństwa prawnego i ochrony środowiska.

OPINIA

ROMAN NOWOSIELSKI

adwokat z Kancelarii Nowosielski, Gotkowicz i Partnerzy

Właściciele pozbywają się nieruchomości, których nikt nie chce od nich kupić. Jednak właściciel powinien rozważnie podejmować decyzję o zrzeczeniu się własności, ponieważ nie będzie już mógł odebrać nieruchomości gminie. Warto więc wcześniej zapoznać się z planem zagospodarowania przestrzennego terenu, na jakim leży nieruchomość, z ewentualnymi propozycjami zmian tego planu oraz z sytuacją działek sąsiednich. Można wówczas zdecydować o zatrzymaniu działki.