Wskazana ustawa wprowadziła kluczowe zmiany w ustawie z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 487 ze zm.; dalej: u.w.t.p.a. lub ustawa antyalkoholowa), która stawia szczególne zadania przed jednostkami samorządu terytorialnego. Nie są to jednak jedyne zmiany. Kolejna nowelizacja wynika z ustawy z 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 2439). Weszła ona w życie 1 stycznia 2018 r.

Zmiany w u.w.t.p.a. wynikają także z ustawy z 6 marca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo przedsiębiorców oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej. Ta z kolei regulacja czeka na publikację w Dzienniku Ustaw. Zacznie obowiązywać po 30 dniach od jej ogłoszenia. Wszystkie te nowelizacje omawiamy w niniejszym opracowaniu.

Najważniejsze zmiany w ustawie antyalkoholowej

Ustawa:

z 10 stycznia 2018 r. o zmianie ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych

z 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego oraz niektórych innych ustaw

z 6 marca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo przedsiębiorców oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej

n zwiększa uprawnienia rad gmin w zakresie określania maksymalnej liczby zezwoleń na sprzedaż alkoholu odrębnie dla poszczególnych jego rodzajów, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, jak i w miejscu sprzedaży (w tym dla piwa i alkoholu do 4,5 proc.);

n przyznaje radom gmin uprawnienia do ustalania liczby zezwoleń osobno dla każdej jednostki pomocniczej gminy;

n wprowadza zakaz spożywania napojów alkoholowych w miejscu publicznym, za wyjątkiem miejsc do tego przeznaczonych (dotychczas zakaz obejmował konkretne miejsca określone w ustawie);

n przyznaje radom gmin uprawnienia do wprowadzania ograniczeń sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży w godzinach nocnych, tj. pomiędzy 22.00 a 6.00;

n określa kryteria decydujące o wydaniu zezwolenia, w przypadku gdy liczba wniosków o zezwolenie przekroczy maksymalny limit.

n wprowadza zakaz spożywania alkoholu na stadionach i innych obiektach sportowych;

n upoważnia gminne komisje rozwiązywania problemów alkoholowych do występowania do innych instytucji o informacje niezbędne dla udokumentowania wniosku w sprawie zobowiązania do leczenia odwykowego.

n określa, że wydawanie zezwoleń na obrót hurtowy w kraju napojami o zawartości do 18 proc. alkoholu, wydawanie decyzji wprowadzających zmiany w tych zezwoleniach oraz duplikatów tych zezwoleń należy do zadań własnych województw;

n ustala, że wydawanie zezwoleń na sprzedaż alkoholu (w tym zezwoleń jednorazowych) należy do zadań własnych gminy.

– Celem wszystkich zmian jest sprawniejsze realizowanie celów u.w.t.p.a., czyli ograniczanie dostępności napojów alkoholowych. Im łatwiejszy dostęp do alkoholu, tym bardziej wzrasta ogólne spożycie w populacji, co w efekcie przekłada się na zwiększone problemy alkoholowe – wyjaśnia Maciej Kiełbus, partner w kancelarii dr Krystian Ziemski & Partners. Co więcej, dane organizacji międzynarodowych są alarmujące. Polska staje się liderem pod względem wypijanego alkoholu w krajach Unii Europejskiej. Okazuje się, że wielkość spożycia alkoholu w Polsce jest wyższa niż średnia wielkość spożycia alkoholu w krajach Unii Europejskiej. Z szacunków Światowej Organizacji Zdrowia (ang. World Health Organization, WHO) wynika, że wielkość spożycia trunków w Polsce będzie rosła. Wśród krajów europejskich jesteśmy w pierwszej piątce krajów o szacowanym największym wzroście spożycia. WHO szacuje, że w 2025 r. spożycie w Polsce może wynieść 12,3 l alkoholu na jednego mieszkańca w populacji 15+. Dlatego ważne jest, aby rozważyć wprowadzenie skutecznych działań zmniejszających spożycie alkoholu. Do takich działań, jak wskazuje WHO w „Global status report on alcohol and health 2014”, należy ograniczanie dostępności fizycznej i ekonomicznej napojów alkoholowych. To uznany na świecie mechanizmem przyczyniający się do ograniczenia spożycia alkoholu, w tym przez młodzież.

Przy czym nie sposób nie wskazać, że według WHO alkohol znajduje się na trzecim miejscu wśród czynników ryzyka dla zdrowia populacji, a ponad 200 rodzajów chorób i urazów wiąże się z jego spożywaniem. Nie ma się co dziwić, że projektowi nowelizacji ustawy antyalkoholowej przyklasnął minister zdrowia. Ale i samorządowcy zgodnie twierdzili, że przewidziane obostrzenia w sprzedaży napojów wyskokowych są potrzebne. [OPINIA, S. D3] Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.w.t.p.a. organy administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego są zobowiązane do podejmowania działań zmierzających do ograniczania spożycia napojów alkoholowych oraz zmiany struktury ich spożywania, inicjowania i wspierania przedsięwzięć mających na celu zmianę obyczajów w zakresie sposobu spożywania tych napojów, działania na rzecz trzeźwości w miejscu pracy, przeciwdziałania powstawaniu i usuwania następstw nadużywania alkoholu, a także wspierania w tym zakresie działalności organizacji społecznych i zakładów pracy.

ZAINTERESOWAŁ CIĘ TEN TEMAT? CAŁY ARTYKUŁ ZNAJDZIESZ NA EDGP>>