Tezy wyroków

Kolejna z propozycji urzędu znalazła większe uznanie w oczach podmiotów biorących udział w konsultacjach.

– Proponujemy również, aby obowiązkowo sporządzane były tezy do wszystkich wyroków uznających dane postanowienia za niedozwolone – mówi Łukasz Wroński.

Potrzeba wprowadzenia takich zmian wynika z tego, że obecnie w rejestrze nie zawsze zamieszczane są uzasadnienia wyroków, gdyż nie we wszystkich sprawach sędziowie je sporządzają. Tak jest np. wówczas, gdy strony się nie odwołują. Tymczasem brak uzasadnienia wyroku niewątpliwie utrudnia zrozumienie, dlaczego postanowienie zostało wpisane do rejestru.

– Celowe byłoby formułowanie krótkiej pisemnej tezy do wyroku, zawierającej wskazanie zdiagnozowanej i zakazanej przez sąd praktyki określonego przedsiębiorcy, która również zamieszczana byłaby w powiązaniu z wpisanym niedozwolonym postanowieniem – ocenia Iwona Torzewska, dyrektor departamentu ochrony klientów Komisji Nadzoru Finansowego.

Dzięki temu rejestr stałby się bardziej przyjazny i czytelny dla konsumentów czy małych przedsiębiorców, którzy nie korzystają z usług prawników.

Pozew o uznanie postanowienia za niedozwolone może złożyć każdy
Sprawy o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone należą do właściwości Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Tego typu pozew może wnieść każdy, a więc: klient bądź potencjalny klient przedsiębiorcy stosującego wzorce, organizacja społeczna, do której zadań statutowych należy ochrona interesów konsumentów, powiatowy (miejski) rzecznik konsumentów oraz prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Jeśli sąd zgodzi się z powodem i uzna postanowienie za niedozwoloną klauzulę, wówczas prześle prawomocny wyrok prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumenta. Następnie ta część umowy zostanie umieszczona w Rejestrze Klauzul Niedozwolonych.

Niezbędne są zmiany w procedurze cywilnej

Małgorzata Krasnodębska-Tomkiel, prezes UOKiK

Zgodnie z kodeksem cywilnym niedozwolone jest stosowanie postanowień wpisanych do rejestru. Jeśli przedsiębiorca konstruuje umowę, której stroną jest konsument, musi pamiętać, by była ona zgodna z prawem.

Niemniej zdajemy sobie sprawę z niedoskonałości rejestru, dlatego intensywnie pracujemy nad tym, aby go zmienić. Naszym zdaniem niezbędne są zmiany w procedurze cywilnej, a ich kształt powinien zależeć od wspólnych uzgodnień. Obecnie w rejestrze znajduje się ponad 3 tys. postanowień.

Zależy nam na tym, aby zwiększyć jego przejrzystość i funkcjonalność. Przykładowo, wiele postanowień się powtarza, co nie zawsze ułatwia korzystanie ze znajdujących się w nim klauzul. Zmienia się także stan prawny. Rozważamy wprowadzenie krótkiej tezy do wyroku, aby i przedsiębiorcy, i konsumenci wiedzieli, dlaczego takie postanowienie jest zakazane.