Jedyną przeszkodą w uzyskaniu separacji będzie uznanie przez sąd, że dopuszczenie do niej jest sprzeczne z dobrem małoletnich dzieci albo z zasadami współżycia społecznego.

Szybciej niż rozwód

Orzeczenie separacji małżonkowie uzyskają szybciej niż rozwód, bo nie muszą udowadniać, że nastąpił trwały rozkład pożycia, a sytuacja w ich rodzinie nie rokuje, że kiedykolwiek zejdą się i zamieszkają razem.

Osoba w separacji nie może jednak wstąpić w nowy związek małżeński, ponieważ formalnie nadal pozostaje w poprzednim. Separacja nie oznacza bowiem rozwiązania małżeństwa. Natomiast na zgodne żądanie małżonków sąd orzeka o jej zniesieniu i wówczas para powraca do statusu normalnego małżeństwa.

Sąd decydując o separacji, orzeka przy okazji o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem małżonków.

W trakcie sprawy o separację każdy małżonek ma jednak prawo zmienić swoje żądanie i wnieść o rozwód. Jednakże może to zrobić, tylko zanim sąd pierwszej instancji wyda wyrok.

Zdarza się też, że małżonkowie są zgodni co do tego, że chcą się rozstać, ale jeden z nich żąda orzeczenia separacji, a drugi rozwodu. Gdy żądanie rozwodu jest uzasadnione, to wówczas sąd orzeka rozwód. Jeżeli zaś byłoby niedopuszczalne (bo np. występuje z nim małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia), to sąd orzeknie separację pod warunkiem, że przepisy dopuszczają wydanie takiego rozstrzygnięcia.

Mieszkanie obciążone kredytem
Zdarza się, że małżonkowie w separacji chcą podzielić mieszkanie obciążone niespłaconym kredytem. Mimo orzeczenia separacji nadal są dłużnikami banku i dlatego nie mogą podzielić mieszkania bez zgody kredytodawcy w ten sposób, że jeden je zatrzyma, a drugi w związku z tym nie będzie poczuwał się do spłaty zadłużenia.

Sąd wskaże przy tym, czy i który małżonek ponosi winę rozkładu pożycia i swoim postępowaniem przyczynił się do rozpadu związku.

Tylko wówczas, gdy separacji żądają zgodnie oboje małżonkowie, sąd nie orzeka o winie rozkładu pożycia. W tym przypadku przyjmuje się, że żaden z małżonków nie ponosi winy.

Oprócz tego sąd zaniecha orzekania o winie na zgodne żądanie obojga małżonków. Natomiast zawsze rozstrzyga o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem małżonków, o sposobie utrzymywania z nim kontaktów i o wysokości alimentów.