statystyki

Przy umowie dowodowej wskazana ostrożność

autor: Jakub Styczyński10.12.2019, 11:16; Aktualizacja: 10.12.2019, 11:17
Ustawodawca, przywracając od 7 listopada 2019 r. do kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) tzw. procedurę gospodarczą, wprowadził nową instytucję – umowę dowodową

Ustawodawca, przywracając od 7 listopada 2019 r. do kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) tzw. procedurę gospodarczą, wprowadził nową instytucję – umowę dowodowąźródło: ShutterStock

Ustawodawca, przywracając od 7 listopada 2019 r. do kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) tzw. procedurę gospodarczą, wprowadził nową instytucję – umowę dowodową (art. 4589 par. 1 k.p.c.). – To rodzaj umowy procesowej, dotyczącej postępowania sądowego. Przedsiębiorcy mogą się umówić, że wyłączają określone dowody w postępowaniu, w sprawie z określonego stosunku prawnego powstałego na podstawie umowy – wyjaśnia Katarzyna Matyja z kancelarii AXELO Prawo i Podatki dla Biznesu.

PROBLEM. W obowiązującym od 7 listopada br. nowym postępowaniu gospodarczym przedsiębiorcy mogą zawrzeć tzw. umowę dowodową. Pozwala ona im z góry umówić się na wyłączenie określonych dowodów w procesie sądowym, np. zeznań świadków czy opinii biegłych. Taka umowa musi być obowiązkowo sporządzona albo na piśmie pod rygorem nieważności, albo ustnie przed sądem, przy czym niekoniecznie musi być zawarta w formie osobnego dokumentu, ale np. może stać się częścią innej umowy. Nowy instrument ma na celu przyspieszenie sądowych procesów gospodarczych. Niektórzy eksperci obawiają się jednak, że może być narzędziem nacisku ze strony dużych firm na małe podmioty. Wyrażana jest też obawa, że mniejsze podmioty, nie mając świadomości nowych przepisów, mogą niefrasobliwie zgadzać się na niekorzystne zapisy, ograniczając w ten sposób swoje prawo do obrony. Na czym zatem polega ten nowy instrument, komu może opłacać się go wykorzystać i czy zyska popularność? Odpowiadamy na te i inne pytania.

Kiedy podpisać?

Umowa dowodowa musi być zawarta na piśmie (pod rygorem nieważności) albo ustnie przed sądem. Nie trzeba tworzyć osobnego dokumentu, zapisy dotyczące wyłączenia dowodów mogą znaleźć się więc w umowach na przeprowadzenie robót budowlanych, umowie licencyjnej itp. Natomiast lepiej jej nie umieszczać w ogólnych warunkach współpracy. Jak zauważa Aleksandra Krawczyk, adwokat z Kancelarii Prawnej SDZLEGAL Schindhelm, umieszczenie zapisów w tego typu dokumencie nie jest dobrym rozwiązaniem, bo mogą pojawić się próby kwestionowania tego typu klauzul.

Jako że umowa dowodowa może być zawarta na każdym etapie współpracy podmiotu, nie ma też przeszkód, aby podpisać ją już po powstaniu sporu. Choć wtedy niechęć obu stron może utrudnić wypracowanie umowy dowodowej.

Co można wyłączyć

Artykuł 458 9 kp.c. posługuje się pojęciem „określone dowody”. Powstaje pytanie, co należy przez nie rozumieć? Prawnicy nie są w tym zakresie zgodni. Adwokat Aneta Skrzesińska-Kłos, associate w kancelarii CMS Cameron McKenna, uważa, że sformułowanie użyte przez ustawodawcę sugeruje, że strony mogą umówić się jedynie na wyłączenie konkretnych dowodów, np. zeznań świadków bądź opinii biegłych sądowych. Niewykluczone jednak, że sądy być może pozwolą stronom na dalej idącą ingerencję, chociażby ograniczenie liczby świadków np. tylko do pięciu. – Praktyka sądowa pokaże, na ile strony mogą ingerować w dowody. Warto jednak zauważyć, że w uzasadnieniu do nowelizacji k.p.c. ustawodawca wskazał, że umowa dowodowa jest nową instytucją w polskim prawie, więc przynajmniej na razie celowe jest ograniczenie jej zakresu – stwierdza mec. Aneta Skrzesińska-Kłos. A może oznaczać, że ingerencja w dowody może ograniczać się wyłącznie do rodzajów dowodów i możliwości wyłączenie np. opinii biegłych sądowych. Choć nie jest to takie oczywiste dla wszystkich prawników.


Pozostało jeszcze 69% treści

Czytaj wszystkie artykuły na gazetaprawna.pl oraz w e-wydaniu DGP
Zapłać 97,90 zł Kup abonamentna miesiąc
Mam kod promocyjny
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Galerie

Polecane