Czy przepisy pozwalają przejąć odpowiedzialność za spłacenie czyjegoś długu, np. za dług bliskiego krewnego?

Często ktoś chciałby pomóc krewnemu spłacając za niego zaciągnięte zobowiązania. Dla osoby zadłużonej niespłacenie wierzytelności jest źródłem stresu. Sprawa może trafić do sądu i następnie do egzekucji komorniczej. Wówczas pracodawca może dowiedzieć się o zaległości i stracić do takiej osoby zaufanie. Tymczasem jeszcze przed skierowaniem sporu na drogę sądową krewni mogą przejąć długu i spłacić go za drugą osobę.

Czy przejęcie czyjegoś długu możliwe jest tylko w rodzinie?

Nie. Każdy z nas może przejąć i spłacać dług innej osoby! Odbywa się to na podstawie umowy zawartej pomiędzy dłużnikiem lub wierzycielem a osobą trzecią. W takim przypadku wymagane jest jednak wyrażenie zgody na przejęcie długu – w zależności od stron umowy – przez wierzyciela bądź też przez dotychczasowego dłużnika.

Jakie warunki trzeba spełnić, by przejąć odpowiedzialność za spłacenie czyjegoś długu?

Konieczne jest sporządzenie umowy o przejęcie długu. Powinna być ona zawarta w formie pisemnej – inaczej nie jest ważna. To samo dotyczy zgody wierzyciela na przejęcie długu. Najważniejszym bowiem elementem, od którego zależy skuteczne przejście odpowiedzialności za zadłużenie, jest oświadczenie wyrażające zgodę na zmianę dłużnika. Bez znaczenia w tym przypadku jest, czy takie oświadczenie zostało wydane przed, czy po zawarciu umowy przejęcia długu.

Czy przejęcie czyjegoś długu daje nowy początek wymagalności zobowiązania?

Nie. Zmiana dłużnika w żadnym wypadku nie wpływa na samo zobowiązanie. Osoba trzecia, która przejęła dług, odpowiada w takim samym zakresie, jak dotychczasowy dłużnik.

A jaka jest skuteczność przejęcia długu, gdy jego spłata nie dotyczy tylko jednej osoby?

W sytuacji, w której umowę o przejęcie długu zawiera lub zgodę na przejęcie długu wyraża jeden z dłużników głównych (np. jeden z kredytobiorców), skuteczność przejęcia ogranicza się tylko do tego dłużnika. Zgoda nie rozciąga się na współdłużników. Jeżeli jednak wierzytelność była zabezpieczona poręczeniem lub ograniczonym prawem rzeczowym (np. hipoteką lub zastawem) ustanowionym przez osobę trzecią, poręczenie lub ograniczone prawo rzeczowe wygasa z chwilą przejęcia długu.

Czy to oznacza, że nie ma żadnych ograniczeń dla przejęcia cudzego długu?

Przejęcie długu nie jest możliwe w przypadku niewypłacalności osoby, która chce podjąć zobowiązanie do przejęcia długu. Nie ma przy tym znaczenia, że niewypłacalność powstała po wyrażeniu zgody na przejęcie długu.