Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa (SKOK) im. F. Stefczyka zakwestionowała postanowienie komornika w sprawie oddalenia jej wniosku o egzekucję kosztów zastępstwa prawnego w kwocie 90 zł, jakie musiała ponieść.

Zostały one ustalone we wcześniejszych postępowaniu egzekucyjnym, które jednak zostało umorzone na wniosek Kasy. SKOK przekonywał jednak, że odmowa egzekucji tych kosztów narusza art. 770 kodeksu postępowania cywilnego, zgodnie z którym dłużnik powinien zwrócić wierzycielowi koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji. Sprawa trafiła do sądu.

SKOK twierdził, że ma prawo dochodzić w postępowaniu wszczętym ponownie na podstawie tego samego tytułu wykonawczego kosztów poprzedniej egzekucji, które nie zostały ściągnięte. Sąd rejonowy oddalił jednak skargę. Wskazał, że nie ma przeszkód do egzekwowania kosztów poniesionych na pełnomocnika w razie ponownego wszczęcia egzekucji na podstawie tego samego tytułu wykonawczego. Może to jednak nastąpić dopiero po zakończeniu egzekucji, kiedy wiadomo, jakie opłaty zostały poniesione.

Od takiego rozstrzygnięcia Kasa wniosła zażalenie. Sąd Okręgowy w Szczecinie nabrał wątpliwości, czy SKOK-owi przysługuje zwrot tej kwoty. Istota problemu tkwi bowiem w pytaniu, czy umorzenie postępowania na wniosek wierzyciela skutkuje uchyleniem postanowienia komornika o przyznaniu od dłużnika kosztów zastępstwa prawnego wydanego w toku sprawy.

SO zauważył, że praktyka wskazuje, że w odniesieniu do postanowień o przyznaniu tych kosztów wierzycielowi komornicy nadal stosują zasadę ich wydawania bezpośrednio po wszczęciu postępowania. Wątpliwości budzą zaś wyłącznie te postanowienia, które mogą być tytułami wykonawczymi, czyli wskazują wyraźnie kwotę oraz to, kto i na czyją rzecz ma ją zapłacić.

W obiegu pojawiają się bowiem również postanowienia, które tytułami nie są, bo np. obejmują wyłącznie przyznanie określonej kwoty, przy czym nie wskazują podmiotu obowiązanego do jej zapłaty. W tym kontekście powstaje problem, jakie skutki wywiera umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Sąd Najwyższy uznał, że umorzenie postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela powoduje uchylenie wydanego w jego toku postanowienia o przyznaniu wierzycielowi od dłużnika kosztów zastępstwa prawnego.

ORZECZNICTWO
Uchwała Sądu Najwyższego z 8 marca 2013 r., sygn. akt III CZP 1/13.