Uchwała została podjętą na wniosek prezesa NSA ze względu na niejednolite orzecznictwo sądów w sprawach dotyczących skarg na decyzję organów odmawiającą wydania poświadczenia bezpieczeństwa.

Problem dotyczy stosowania art. 38 ustawy z 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych. Zgodnie z tym przepisem osobie sprawdzanej przysługuje skarga do sądu na decyzję lub postanowienie organu odwoławczego w terminie 30 dni od dnia doręczenia.

Sąd takie sprawy rozpatruje na posiedzeniu niejawnym. Problematyczna jest jednak ta część tego przepisu, która wskazuje, że odpis sentencji wyroku z uzasadnieniem doręcza się tylko właściwemu organowi odwoławczemu. Osobie sprawdzanej doręcza się jedynie odpis wyroku (bez uzasadnienia).

Część składów orzekających uznawała, że uzasadnienie sąd sporządza tylko w przypadku uwzględnienia skargi sprawdzanej osoby, a w przypadku gdy skarga została oddalona, uzasadnienia się nie sporządza.

W przyjętej uchwale NSA w poszerzonym składzie stanął na stanowisku, że tak przepisów interpretować nie można. Uzasadnienie wyroku powinno być sporządzone niezależnie od wyniku rozstrzygnięcia sądu.

NSA podkreślił, że przepisy ustawy o ochronie informacji niejawnych odnoszą się tylko do tego, co jest przedmiotem doręczenia. Oznacza to, że należy stosować art. 141 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czyli uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu, gdy zostanie uwzględniona skarga.

Z kolei w sytuacji gdy nastąpiło oddalenie skargi, uzasadnienie sporządza się jedynie na wniosek złożony w terminie 7 dni, licząc od dnia ogłoszenia wyroku (wyrok zapadły na rozprawie) lub od dnia doręczenia sentencji wyroku (wyrok wydany na posiedzeniu niejawnym).

NSA w uchwale podkreślił jednak, że w przypadku złożenia wniosku o uzasadnienie przez osobę sprawdzaną, której skarga została oddalona, takie uzasadnienie nie zostanie jednak jej dostarczone, ponieważ to wyraźnie reguluje właśnie ustawa o ochronie informacji niejawnych.

Sędzia Roman Hauser w uzasadnieniu uchwały podkreślił, że ta kwestia budzi poważne wątpliwości konstytucyjne: w jaki sposób skarżący ma realizować prawo do złożenia skargi kasacyjnej, jeśli nie dysponuje uzasadnieniem. NSA nie może jednak przedstawić tej kwestii do rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny, ponieważ podjęta uchwała ma charakter abstrakcyjny i nie zapadła w wyniku toczącej się konkretnej sprawy.

ORZECZNICTWO
Uchwała NSA w składzie siedmiu sędziów z 17 kwietnia 2012 r. (I OPS 1/12).