STAN FAKTYCZNY: Rada gminy na mocy swojej uchwały upoważniła kierownika gminnego ośrodka pomocy społecznej do podejmowania działań wobec dłużników alimentacyjnych. Dokonując oceny zgodności z prawem przedmiotowej uchwały, wojewoda stwierdził, że rada miejska w sposób istotny naruszyła art. 4 ust. 3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Z UZASADNIENIA: Zgodnie z art. 39 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej rada gminy może upoważnić również organ wykonawczy jednostki pomocniczej oraz organy jednostek i podmiotów, o których mowa w art. 9 ust. 1 ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Z art. 4 ust. 3 zdanie drugie powołanej ustawy wynika, że organ właściwy dłużnika może upoważnić, w formie pisemnej, kierownika ośrodka pomocy społecznej lub innej jednostki organizacyjnej gminy, a także inną osobę na wniosek kierownika ośrodka pomocy społecznej lub innej jednostki organizacyjnej gminy do prowadzenia wywiadu alimentacyjnego oraz odebrania oświadczenia majątkowego. Działania określone w art. 4 ust. 3 wyżej wymienionej ustawy należą do katalogu działań podejmowanych wobec dłużników alimentacyjnych uregulowanych w rozdziale drugim ustawy.

Zgodnie z art. 2 pkt 9 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, organ właściwy dłużnika oznacza wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dłużnika alimentacyjnego. W niniejszej sprawie był nim wójt gminy.

Rada miejska, podejmując przedmiotową uchwałę, w sposób istotny naruszyła cytowany wyżej art. 4 ust. 3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, ponieważ kompetencja rady do upoważnienia kierownika ośrodka pomocy społecznej do podejmowania działań wobec dłużników alimentacyjnych nie obejmuje swoim zakresem działań określonych w art. 4 ust. 3 ustawy. W tym zakresie właściwy jest wójt. Rada, udzielając upoważnienia w sposób określony w par. 1 uchwały badanej przez wojewodę, a więc również w zakresie objętym przepisem z art. 4 ust. 3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, przekroczyła swoje ustawowe kompetencje.

W par. 3 przedmiotowej uchwały rada gminy zapisała, że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia. Uchwała podjęta na podstawie art. 39 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym jest aktem prawa miejscowego, podlegającym ogłoszeniu w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym, ponieważ uchwała taka przenosi kompetencję do władczego działania. W konsekwencji zapis par. 3 uchwały narusza art. 4 ust. 1 ustawy z 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych innych i niektórych innych aktów prawnych (Dz.U. z 2007 r. nr 68, poz. 449), który stanowi, że akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w Dzienniku Urzędowym wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy.

Rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody wielkopolskiego z 1 lipca 2009 Nr WN.Pi. 2.0911-245/09