PROBLEM: Jak i które zadania polegające na podejmowaniu działań wobec dłużników alimentacyjnych mogą być przekazane ośrodkom pomocy społecznej (lub innej jednostki organizacyjnej gminy)?

MP ODPOWIADA: Od 1 października 2008 r. organy właściwe wierzyciela i dłużnika alimentacyjnego, tj. wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast właściwi ze względu na miejsce zamieszkania odpowiednio wierzyciela i dłużnika alimentacyjnego, realizują ustawę z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U z 2009 nr 1, poz. 7).

Ustalanie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz podejmowanie działań wobec dłużników alimentacyjnych mogą być realizowane bezpośrednio przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta w urzędzie miasta lub gminy lub też mogą zostać przekazane do ośrodka pomocy społecznej lub innej jednostki organizacyjnej gminy.

Przekazanie przez wójta burmistrza lub prezydenta miasta do ośrodka pomocy społecznej (lub innej jednostki organizacyjnej gminy) zadania, polegającego na prowadzeniu postępowania w sprawach przyznawania świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz wydawaniu w tych sprawach decyzji, może nastąpić na podstawie pisemnego upoważnienia.

Zgodnie art. 12 ust. 2 ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, na mocy którego organ właściwy wierzyciela może upoważnić, w formie pisemnej, swojego zastępcę, pracownika urzędu albo kierownika ośrodka pomocy społecznej lub innej jednostki organizacyjnej gminy, a także inną osobę na wniosek kierownika ośrodka pomocy społecznej lub innej jednostki organizacyjnej gminy, do prowadzenia postępowania w sprawach przyznawania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, a także do wydawania w tych sprawach decyzji.

Natomiast przekazanie do ośrodka pomocy społecznej (lub innej jednostki organizacyjnej gminy) zadania polegającego na podejmowaniu działań wobec dłużników alimentacyjnych powinno nastąpić na podstawie uchwały rady gminy wydanej na podstawie art. 39 ust. 4 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.). Zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów podejmowanie działań wobec dłużników alimentacyjnych (a także przyznawanie i wypłata świadczeń z funduszu alimentacyjnego) jest zadaniem zleconym gminie z zakresu administracji rządowej, w związku z powyższym przekazanie tego zadania do ośrodka pomocy społecznej jak najbardziej może być przedmiotem uchwały rady gminy.

Nie wydaje się możliwe całościowe przekazanie do ośrodka pomocy społecznej (lub innej jednostki organizacyjnej gminy) zadania polegającego na podejmowaniu działań wobec dłużników alimentacyjnych na podstawie pisemnego upoważnienia organu właściwego wydanego na podstawie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, gdyż zakres takiego upoważnienia może obejmować jedynie część działań podejmowanych wobec dłużnika alimentacyjnego, tj. przeprowadzanie wywiadu alimentacyjnego oraz odbieranie od dłużnika alimentacyjnego oświadczenia majątkowego (na podstawie odpowiedzi na interpelację 6058).