Rejestracji w urzędzie stanu cywilnego podlega urodzenie dziecka bez względu na to, czy urodziło się żywe, czy martwe. Fakt ten zobowiązani są zgłosić:

ojciec dziecka albo matka, jeżeli jej stan zdrowia na to pozwala, albo inna osoba obecna przy porodzie,

● lekarz albo położna.

Przy czym jeżeli urodzenie dziecka nastąpiło w zakładzie opieki zdrowotnej, do zgłoszenia urodzenia jest obowiązany zakład opieki zdrowotnej.

Urodzenie dziecka może zgłosić tylko osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych (art. 10 i 11 k.c.). Wyjątkiem jest małoletnia matka lub małoletni ojciec.

Wymagany termin

Urodzenie dziecka należy zgłosić w ciągu 14 dni od dnia tego zdarzenia. Jeżeli dziecko urodziło się martwe, zgłoszenie takie powinno nastąpić w ciągu trzech dni. W tym przypadku sporządza się akt urodzenia z adnotacją w rubryce uwagi, że dziecko urodziło się martwe. Aktu zgonu się nie sporządza.

Właściwym urzędem stanu cywilnego jest miejsce odpowiedniego zdarzenia (art. 10 ust. 1 ustawy). Naruszenie właściwości miejscowej stanowi podstawę do unieważnienia aktu w trybie postępowania nieprocesowego. Jeżeli dziecko urodziło się na polskim statku morskim lub powietrznym, takie zdarzenie rejestruje się w Urzędzie Stanu Cywilnego m.st. Warszawy. Przepis art. 11 ust. 1 ustawy umożliwia dokonanie zgłoszenia w innym urzędzie stanu cywilnego. Chodzi o sytuację, gdy żadne z rodziców dziecka nie ma miejsca zamieszkania na obszarze właściwości urzędu stanu cywilnego. Wówczas zgłoszenia można dokonać w urzędzie miejsca zamieszkania rodziców lub jednego z nich. W tym przypadku kierownik urzędu sporządza protokół zgłoszenia urodzenia i przesyła go niezwłocznie do urzędu stanu cywilnego miejsca urodzenia dziecka w celu sporządzenia aktu urodzenia (art. 11 ust. 1 i 3 ustawy).

Zgłoszenie dokonane we właściwym urzędzie stanu cywilnego zastępuje zameldowanie. Datą zameldowania dziecka jest data sporządzenia aktu urodzenia. Zameldowania dokonuje organ gminy właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego matki dziecka lub tego z rodziców, u którego faktycznie przebywa. W przypadku braku miejsca pobytu stałego – organ właściwy ze względu na miejsce pobytu czasowego, trwającego ponad trzy miesiące (art. 14 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych).