statystyki

Ochrona zabytków jest zadaniem własnym wszystkich gmin

autor: Arkadiusz Jaraszek17.03.2010, 20:08; Aktualizacja: 20.05.2010, 16:43
  • Wyślij
  • Drukuj

Jedną z najważniejszych form ochrony zabytków jest tworzenie rejestru zabytków. Prowadzi go wojewódzki konserwator zabytków. Dla terenów z zabytkowymi nieruchomościami mogą być także tworzone parki kulturowe. O ich powstaniu decydują, w drodze uchwały, rady gminy.





Ochrona zabytków przed zagrożeniami stanowi jedno z podstawowych zadań administracji publicznej, w tym kierowników jednostek organizacyjnych odpowiadających za zabytki lub nimi zarządzających. Jest to również jedno z wielu zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego – gmin, powiatów i województw.

Przepisy przewidują różą formę ochrony. Może to być wpis do rejestru zabytków, uznanie za pomnik historii, utworzenie parku kulturowego oraz ustalenia ochrony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Jedną z najważniejszych form ochrony zabytków jest tworzenie rejestru zabytków.

Wojewódzkie rejestry

Prowadzenie tych rejestrów jest obowiązkiem poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego. W przypadku zabytków znajdujących się na terenie województwa rejestr prowadzi wojewódzki konserwator zabytków. Wpisywane są do niego z urzędu na podstawie decyzji wydanej przez wojewódzkiego konserwatora zabytków nieruchomości zabytkowe. Wpis do rejestru może nastąpić także na wniosek właściciela zabytku nieruchomego lub użytkownika wieczystego gruntu, na którym znajduje się zabytek. Wpisanie zabytku nieruchomego do rejestru, na podstawie odpowiedniej decyzji, powinno być ujawnione w księdze wieczystej danej nieruchomości. Ujawnienie to nie następuje jednak z urzędu. Konieczny jest do tego wniosek wojewódzkiego konserwatora zabytków. Także na wniosek wojewódzkiego konserwatora zabytków decyzja o wpisie zabytku nieruchomego do rejestru ujawniana jest w katastrze nieruchomości. Fakt wpisania danej nieruchomości do rejestru zabytków może być także ogłoszony w wojewódzkim dzienniku urzędowym.

Poza zabytkowymi nieruchomości do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisywane mogą być także ruchome przedmioty zabytkowe. W takim przypadku wpis następuje na podstawie decyzji wydanej przez wojewódzkiego konserwatora zabytków na wniosek właściciela tego zabytku. Nie w każdym jednak przypadku konieczny jest wniosek właściciela przedmiotu. Wojewódzki konserwator zabytków może bowiem wydać z urzędu decyzję o wpisie zabytku ruchomego do rejestru. Możliwość taka występuje przede wszystkim w sytuacji wystąpienia uzasadnionej obawy zniszczenia, uszkodzenia lub nielegalnego wywiezienia zabytku za granicę albo wywiezienia za granicę zabytku o wyjątkowej wartości historycznej, artystycznej lub naukowej. Z kolei do wojewódzkich rejestrów zabytków nie są wpisywane zabytki wpisane do inwentarza muzeum. Wpis nie obejmuje także zabytków wchodzących w skład narodowego zasobu bibliotecznego.

Jeżeli jakaś nieruchomość zabytkowa zostanie wpisana do rejestru, to starosta w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków może umieszczać na niej znak informujący o tym, iż nieruchomość ta podlega ochronie.

Wykreślenie z rejestru

Jeżeli wpisany wcześniej do rejestru zabytek lub jego część ulegnie zniszczeniu, to może on zostać wykreślony z rejestru. Nastąpić to jednak może dopiero w sytuacji, gdy zniszczenie doprowadzi do utraty wartości historycznej, artystycznej lub naukowej zabytku. Z rejestru skreślane są również zabytki, które zostały wywiezione na stałe za granicę zgodnie z obowiązującymi przepisami lub które zostały wpisane do inwentarza muzeum, albo weszły w skład narodowego zasobu bibliotecznego.

Wykreślenie z rejestru następuje na podstawie decyzji ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. Postępowanie w sprawie skreślenia zabytku z rejestru wszczyna się z urzędu bądź na wniosek właściciela zabytku lub użytkownika wieczystego gruntu, na którym znajduje się zabytek nieruchomy. Po wydaniu odpowiedniej decyzji wojewódzki konserwator zabytków występuje z wnioskiem o wykreślenie wpisu z księgi wieczystej. Organ ten zobowiązany jest także do złożenia wniosku o wykreślenie wpisu z katastru nieruchomości.




  • Wyślij
  • Drukuj
Źródło:Dziennik Gazeta Prawna
czytaj więcej w e-DGPczytaj więcej w e-DGP

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut.

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Dowiedz się więcej

Poradniki

Galerie