Rząd chce znieść ograniczenia w prowadzeniu działalności pocztowej dla prywatnych firm. W razie utraty przesyłki konsument skorzysta z prostych i mało kosztownych procedur reklamacyjnych, z odszkodowaniem za nieterminowe dostarczenie przesyłki włącznie. Operator pocztowy z uprawnieniami do świadczenia usług pocztowych na terenie całego kraju będzie wyłaniany przez prezesa Urzędu Telekomunikacji Elektronicznej w konkursie organizowanym co dziesięć lat. To podstawowe założenia przygotowywanego przez Ministerstwo Infrastruktury projektu ustawy – Prawo pocztowe, który ma dostosować polskie prawo do unijnych przepisów III dyrektywy pocztowej.

Koniec z przyklejaniem blaszek

Urzędnicy nie mogą już dłużej blokować otwarcia rynku usług pocztowych. Zgodnie z dyrektywą pocztową 31 grudnia 2010 r. w większości państw członkowskich zniesiony ma zostać monopol publicznego operatora na usługi pocztowe. W niektórych krajach, w tym w Polsce, ma się to stać dopiero 31 grudnia 2012 r.

Poczta Polska, jako jedyny podmiot działający na rynku, może doręczać korespondencję ważącą poniżej 50 gram bez pobierania dodatkowej opłaty (jest to tzw. obszar zastrzeżony dla publicznego operatora). Prywatni operatorzy pocztowi, którzy przyjmując lekką przesyłkę, musieliby pobierać opłatę 2,5 razy wyższą niż Poczta, dociążają więc przesyłki, co jest uciążliwe i dla nich, i dla klientów.

– Po otwarciu rynku niezależni operatorzy w końcu będę mieli wyrównane reguły do zdrowej konkurencji rynkowej – mówi Rafał Brzoska, prezes zarządu firmy InPost, operatora pocztowego. Klienci będą mieli alternatywę i wybiorą najbardziej korzystną dla siebie propozycję.

Po wejściu w życie nowej ustawy działalność pocztowa będzie wykonywana w Polsce na podstawie wpisu do rejestru operatorów pocztowych.

Zdecyduje konkurs

Prezes UKE w drodze konkursu co 10 lat wyznaczy operatora pocztowego, zobowiązanego do świadczenia usług powszechnych. Wyznaczony w ten sposób operator będzie świadczyć usługi na terenie całego kraju, zapewniając odpowiednią gęstość swoich placówek oraz pocztowych skrzynek nadawczych. Do jego obowiązków należeć też będzie zapewnienie co najmniej jednego opróżniania nadawczej skrzynki pocztowej i doręczania przesyłek co najmniej w każdy dzień roboczy i nie mniej niż pięć razy w tygodniu (z wyłączeniem dni świątecznych). Pierwszym operatorem wyznaczonym na okres trzech lat od momentu wejścia w życie ustawy będzie Poczta Polska.

Podstawową wadą obowiązującego prawa pocztowego jest zbyt mała ochrona praw konsumentów w zakresie usług świadczonych przez operatorów pocztowych.

– Obecnie brak jest np. rozwiązań, na mocy których należne byłoby odszkodowanie w przypadku opóźnienia lub znacznego opóźnienia przesyłki, w szczególności w zakresie usług świadczonych przez operatora publicznego – mówi Piotr Dziubak, rzecznik Urzędu Komunikacji Elektronicznej.