statystyki

Prawo do zachowku: Sąd Najwyższy ułatwił sukcesję małego biznesu

autor: Patryk Słowik20.03.2017, 19:00
Rozstrzygnięcie SN jest jednoznaczne: nic nie stoi na przeszkodzie, by zawrzeć umowę o zrzeczenie się prawa do zachowku.

Rozstrzygnięcie SN jest jednoznaczne: nic nie stoi na przeszkodzie, by zawrzeć umowę o zrzeczenie się prawa do zachowku.źródło: ShutterStock

Zawarcie umowy o zrzeczenie się prawa do zachowku jest dopuszczalne. A co za tym idzie, nic nie stoi na przeszkodzie, by przyszły spadkodawca prowadzący niewielką działalność postanowił jeszcze za życia uprościć prowadzenie firmy najbliższym po jego śmierci. Uznał tak w ostatni piątek Sąd Najwyższy w podjętej uchwale.

Reklama


Sprawa dopuszczalności zrzeczenia się prawa do zachowku wzbudza emocje od co najmniej kilkunastu lat. Podstawowe powody są dwa. Po pierwsze, Polacy coraz częściej dostrzegają problemy związane ze spadkobraniem. Na tle podziału majątku po zmarłym często wybuchają rodzinne konflikty, a zadowalające wszystkich „podzielenie” np. prowadzonej działalności gospodarczej jest niemożliwe. W efekcie kończy się w sądach. Choć nie musiałoby, jeśli jeszcze za życia przyszłego spadkodawcy uregulowano by niektóre sprawy, jak choćby prawo do zachowku spadkobierców.

Ale tu objawia się drugi powód: niestety przepisy są niejednoznaczne. Generalna zasada, określona w art. 1047 kodeksu cywilnego, stanowi, że umowa o spadek po osobie żyjącej jest nieważna. Mogą być od niej wyjątki, ale muszą być przewidziane w kodeksie. Jeden z nich przewidziany jest już w art. 1048. Zgodnie z nim spadkobierca ustawowy może przez umowę z przyszłym spadkodawcą zrzec się dziedziczenia po nim. Umowa taka powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.

I tu pojawia się kłopot, z którym przez wiele lat borykali się rejenci. Czy w świetle zakazu sformułowanego w art. 1047 k.c. dopuszczalne jest zawarcie umowy o zrzeczenie się prawa do zachowku pomiędzy przyszłym spadkodawcą i uprawnionym do zachowku spadkobiercą ustawowym, na podstawie stosowanego odpowiednio art. 1048 k.c.? Innymi słowy, czy jeśli istnieje przepis pozwalający na – pisząc w uproszczeniu – rozwiązanie problemu związanego ze spadkiem jeszcze za życia, można na jego podstawie zająć się także kwestią wyłącznie zachowku?


Pozostało jeszcze 62% treści

Czytaj wszystkie artykuły
Miesiąc 97,90 zł
Zamów abonament

Mam już kod SMS
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Zapoznaj się z regulaminem i kup licencję
Więcej na ten temat

Reklama


Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Redakcja poleca

Prawo na co dzień

Galerie

Wyszukiwarka kancelarii

SzukajDodaj kancelarię

Polecane

Reklama