Czym jest działalność gospodarcza?

Najpierw należy odpowiedzieć na pytanie czym w ogóle jest działalność gospodarcza? Jej definicję znajdziemy w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U.2021.162). Zgodnie z jej art. 3 działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły.

Przedsiębiorcą jest zaś jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, wykonująca działalność gospodarczą (art. 4 ust 1 ustawy).

Reklama

Ogólnie zasadą jest, że działalność gospodarcza powinna być zarejestrowana – czy to w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej czy Krajowym Rejestrze Sądowym.

Są jednak pewne wyjątki, kiedy nie trzeba tego robić.

Reklama

Kiedy nie trzeba rejestrować działalności?

Wspomniana powyżej ustawa w art. 5 przewiduje możliwość prowadzenia działalności nierejestrowanej, nazywanej również nieewidencjonowaną.

I tak zgodnie z jego treścią nie stanowi działalności gospodarczej działalność wykonywana przez osobę fizyczną, której przychód należny z tej działalności nie przekracza w żadnym miesiącu 50 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia i która w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej.

Przychody z działalności w żadnym miesiącu 2022 roku nie mogą zatem przekroczyć kwoty 1505 zł (50 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia).

Ważne: Przez należny przychód rozumie się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane. Ustawodawca wyłącza z nich jedynie wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.

Działalność nierejestrowana zatem ze względu na niski poziom przychodów nie jest uznawana za działalność gospodarczą i nie będzie konieczne składanie stosownego wniosku do CEIDG.

Drugim warunkiem do spełnienia jest niewykonywanie działalności gospodarczej w okresie ostatnich 60 miesięcy (5 lat).

W tym miejscu trzeba zaznaczyć, że chodzi o niewykonywanie działalności w ww. okresie. Jeżeli zatem mamy zarejestrowaną firmę, ale w ostatnich 60 miesiącach działalność była zawieszona to nic nie stoi na przeszkodzie, aby prowadzić działalność nierejestrowaną.

To jednak nie koniec ograniczeń. Za działalność nierejestrowaną nie będzie mogła być uznana ta wymagająca uzyskania koncesji albo zezwolenia. Np. będzie to działalność polegająca na:

  • ochronie osób lub mienia;
  • sprzedaży alkoholu;
  • organizacji imprez turystycznych;
  • usługi detektywistyczne.

W tym miejscu trzeba podkreślić, że prowadzenie działalności nierejestrowanej jest prawem, a nie obowiązkiem. Oznacza to więc, że nie ma żadnych przeszkód aby osoba fizyczna złożyła wniosek do CEDIG.

Co w sytuacji kiedy zostanie w danym miesiącu przekroczony przychód z takiej działalności? Odpowiedź na to pytanie znajdziemy w omawianej ustawie. Zgodnie art. 5 ust. 3 staje się ona działalnością gospodarczą, począwszy od dnia, w którym nastąpiło przekroczenie kwoty 1505 zł. Wówczas konieczne będzie zatem złożenie wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej w terminie 7 dni.

Czy osoba niepełnoletnia może wykonywać działalność nierejestrowaną?

Teoretycznie nic nie stoi na przeszkodzie, aby osoba niepełnoletnia wykonywała działalność nierejestrowaną. Zatem młodociany sprzedający rzeczy za drobne kwoty (do wspomnianego limitu) nie będzie musiała składać wniosku o wpis do CEIDG.

W tym miejscu należy wskazać, iż nie mogła by tego zrobić sama lecz przez przedstawiciela ustawowego, np. rodzica.

Wykonując taką działalność niepełnoletni musi jednak pamiętać o ograniczeniach wynikających z jego wieku. Osoby od 13 do 18 roku życia mają bowiem ograniczoną zdolność do czynności prawnych i nie mogą we własnym imieniu dokonywać czynności prawnych, które powodują powstanie, zmianę lub ustanie stosunku prawnego. Mówiąc prościej niepełnoletni nie będzie mógł zawrzeć samodzielnie np. umowy ze swoimi kontrahentami na dostawę towarów czy sprzedaż produktów. Wówczas potrzebna będzie zgoda przedstawiciela ustawowego.

Jakie są obowiązki w działalności nierejestrowanej

Do najważniejszych obowiązków należą:

  • prowadzenie uproszczonej ewidencji sprzedaży;
  • rozliczanie przychodów z działalności nierejestrowanej (po odliczeniu kosztów) w zeznaniu rocznym PIT-36, według skali podatkowej;
  • przestrzeganie praw konsumentów;
  • wystawianie faktury lub rachunku na żądanie kupującego.