Podczas Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Trybunału Konstytucyjnego przedstawiana jest co roku informacja o istotnych problemach wynikających z działalności i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.

W roku 2008 do Trybunału Konstytucyjnego wpłynęło ogółem 598 spraw co stanowi wzrost o 24% w stosunku do roku 2007 (zaś o 50% w porównaniu z wpływem w roku 2006), z czego 443 sprawy podlegały rozpoznaniu wstępnemu. Przedmiotem rozpoznania merytorycznego stało się w sumie 239 spraw. Na szczególne podkreślenie zasługuje wzrost liczby wniesionych do Trybunału Konstytucyjnego pytań prawnych (w 2008 r. – 121, podczas gdy w 2007 – 68, a w 2006 – 49). Trybunał wydał w 2008 r. 166 orzeczeń na etapie rozpoznania merytorycznego (o 20 więcej niż w roku poprzednim), w tym 93 wyroki i 73 postanowienia o umorzeniu postępowania. W 53%. wyroków Trybunał orzekł o niekonstytucyjności, zaś w 47%. uznał konstytucyjność rozpatrywanego przepisu. Wydano też 4 postanowienia sygnalizacyjne. W postępowaniu w ramach wstępnego rozpoznania skarg i wniosków Trybunał wydał 196 zarządzeń i 287 postanowień, w tym 197 o odmowie nadania biegu wnioskom lub skargom konstytucyjnym, zaś do rozpoznania merytorycznego przekazano 66 skarg i 18 wniosków

Spośród orzeczeń o istotnym znaczeniu dla funkcjonowaniu wymiaru sprawiedliwości, które zapadły w 2008 roku, wskazane zostały m.in. wyroki w sprawie nowych zasad dostępu do zawodu notariusza (wyrok z 26 marca 2008 r., K 4/07), przepełnienia zakładów karnych (wyrok z 26 maja 2008 r., SK 25/07), zasad przedłużania tymczasowego aresztowaniawyrok z 10 czerwca 2008 r., SK 17/07), postępowania karnego w trybie przyspieszonym (wyrok z 7 października 2008 r., P 30/07) oraz przedawnienia karalności (wyrok z 15 października 2008 r., P 32/06). Omówione zostały również: postanowienie z 23 czerwca 2008 r., Kpt 1/08, w sprawie sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem RP a Krajową Radą Sądownictwa, oraz wyroki: z 5 lutego 2008 r., K 34/06 (zatrzymanie osoby podejrzanej w celu przymusowego doprowadzenia), z 16 kwietnia 2008 r., K 40/07 (kompetencje Krajowej Rady Sądownictwa), z 27 maja 2008 r., SK 57/06 (wyłączenie możliwości odwołania się do Sądu Najwyższego od niektórych uchwał KRS) i z 22 lipca 2008 r., K 24/07 (stosowanie aresztu tymczasowego wobec kobiet w ciąży).

W ramach orzeczeń wydanych w 2008 r. z zakresu problematyki ochrony bezpieczeństwa państwa uwzględnione zostały 3 wyroki dotyczące przekształcenia Wojskowych Służb Informacyjnych (wyroki o sygn. K 52/07, K 51/07, Kp 2/08), a także wyrok z 30 września 2008 r., K 44/07, dotyczący problematyki zakresu swobody organów administracji publicznej w podejmowaniu decyzji o zestrzeleniu cywilnego statku powietrznego oraz wyrok z 26 listopada 2008 r., U 1/08, dotyczący sejmowej komisji śledczej do spraw badania zarzutu nielegalnego wywierania wpływów.

Przedstawione zostały także podstawowe problemy związane z realizacją orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego. Podano informacje dotyczące stanu realizacji orzeczeń oraz podejmowanych w 2008 r. działań mających na celu ich realizację przez Senat RP, z inicjatywy Rady Ministrów oraz Prezydenta RP. Prezes TK wskazał szereg niezrealizowanych dotąd orzeczeń (od wejścia w życie Konstytucji do początku 2009 r.). Jak wskazał prezes, Bohdan Zdziennicki, takich niezrealizowanych wyroków TK jest obecnie około 150. Dodał także, że w przypadku 40 z nich, realizacja natychmiastowa jest niezwykle konieczna.

Podczas Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Trybunału Konstytucyjnego mowa była ponadto o działalności pozaorzeczniczej Trybunału w roku 2008, w tym w szczególności współpracy międzynarodowej z zagranicznymi instytucjami naukowymi i sądami konstytucyjnymi oraz wydarzeń krajowych i zagranicznych z udziałem Prezesa i Sędziów Trybunału (m.in. XIV Kongres Konferencji Europejskich Sądów Konstytucyjnych, XII Konferencja Sędziów Sądu Konstytucyjnego Republiki Litewskiej i Trybunału Konstytucyjnego). Zaprezentowano również pozaorzeczniczą działalność informacyjną, popularyzacyjną i edukacyjną, obejmującą w szczególności organizowanie przez Trybunał Konstytucyjny wykładów, seminariów i spotkań.

Katarzyna Rychter

Zobacz także:

Zgromadzenie Ogólne Sędziów TK

Zawody prawnicze w opinii Polaków