W opinii Komisji brak przejrzystości norm ustanowionych na mocy dyrektywy i niedociągnięcia przy wdrażaniu na szczeblu krajowym mogą prowadzić do błędów administracyjnych. Dyrektywa w sprawie procedur azylowych została opracowana w celu ustanowienia minimalnych norm dotyczących sprawiedliwych i skutecznych procedur nadawania i cofania statusu uchodźcy.

W sprawozdaniu Komisji podkreśla się, że cel polegający na stworzeniu jednolitych warunków dotyczących procedur azylowych nie został w pełni osiągnięty. Niektóre z fakultatywnych przepisów dyrektywy oraz klauzule przyznające odstępstwa przyczyniły się do rozpowszechniania się rozbieżnych ustaleń w różnych państwach członkowskich UE. Dlatego obowiązujące w nich gwarancje proceduralne różnią się znacznie. Dotyczy to zwłaszcza przepisów odnoszących się do procedur w trybie przyśpieszonym, „bezpiecznego kraju pochodzenia”, „bezpiecznego kraju trzeciego”, przesłuchań, pomocy prawnej i dostępu do skutecznych środków odwoławczych.

W konsekwencji procedury mogą być podatne na występowanie błędów administracyjnych: znaczna część decyzji podjętych w poszczególnych sprawach jest odrzucana po odwołaniu, ponieważ decyzje te oparte są na kryteriach, które nie są wystarczająco przejrzyste i precyzyjne.

Na podstawie gruntownej oceny wdrażania dyrektywy w sprawie procedur azylowych Komisja w dniu 21 października 2009 r. przyjęła wniosek w sprawie przekształcenia dyrektywy w celu usunięcia stwierdzonych niedociągnięć, udoskonalenia i skonsolidowania procedur oraz poprawy jakości decyzji wydawanych w pierwszej instancji oraz ogólnej skuteczności procedur azylowych w całej UE. Jakość i skuteczność procedur azylowych będzie głównym tematem konferencji ministerialnej w Brukseli w dniach 13-14 września. Bieżące sprawozdanie będzie również stanowiło podstawę do dyskusji.

Komunikat Komisji Europejskiej