ORZECZENIE
Wyrokiem sądu administracyjnego została uchylona decyzja ministra sprawiedliwości, sprzeciwiająca się wpisowi skarżącego na listę aplikantów radcowskich. Na takie rozstrzygnięcie wojewódzkiego sądu administracyjnego skargę kasacyjną wniósł minister sprawiedliwości.
W składzie siedmioosobowym
Trzyosobowy skład rozpoznający skargę ministra przekazał sprawę do rozstrzygnięcia przez skład siedmiu sędziów NSA. W uzasadnieniu tego postanowienia zwrócono uwagę, że dotychczas nie wskazywano na konieczność zwracania się do ministra sprawiedliwości z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej jego decyzją sprzeciwiającą się wpisowi na listę aplikantów radcowskich. Jednakże postanowieniem z 24 maja 2007 r. Naczelny Sąd Administracyjny w identycznym stanie uchylił wyrok sądu I instancji i odrzucił skargę, wskazując na jej niedopuszczalność z braku wyczerpania środka zaskarżenia w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podobnie orzeczono w sprawie dotyczącej sprzeciwu ministra sprawiedliwości w sprawie wpisu na listę aplikantów adwokackich.
Skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpatrujący zagadnienie prawne doszedł do innego wniosku. Jego zdaniem przepis art. 311 ust. 3 ustawy o radcach prawnych stanowi usprawiedliwiony wyjątek od sformułowanej w konstytucji zasady dwuinstancyjności postępowania. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można wprost przenosić elementów postępowania zwyczajnego do postępowania dotyczącego wniesienia sprzeciwu i zaskarżania tego sprzeciwu do sądu administracyjnego.
Sprzeciw zawsze niekorzystny
W opinii sędziów NSA minister sprawiedliwości występuje tu jako organ chroniący interes publiczny i jedynym celem jego sprzeciwu jest niedopuszczenie do uzyskania statusu radcy prawnego przez osobę, która w ocenie tego organu nie będzie w stanie wykonywać zadań polegających na udzielaniu pomocy prawnej.
Przepis szczególny
W takiej sytuacji sprzeciw ministra sprawiedliwości zawsze będzie niekorzystny dla zainteresowanego, bo pozbawia go uprawnień przyznanych uchwałą organu samorządu radcowskiego i jest sprzeczny z oceną jego kwalifikacji dokonaną przez samorząd radcowski. Z tych względów zdaniem NSA względy sprawności postępowania przemawiają za przekazaniem, już na tym etapie, rozstrzygnięcia sprawy sądowi administracyjnemu za pomocą skargi wniesionej przez zainteresowanego. W konsekwencji art. 311 ust. 3 ustawy o radcach prawnych jest przepisem szczególnym, a przewidziane w nim wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wymaga wyczerpania środka zaskarżenia w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 par. 3 k.p.a.
Uchwała NSA, sygn. akt II GPS 3/07
Łukasz Sobiech
lukasz.sobiech@infor.pl