Wsparcie unijne na stworzenie na terenach wiejskich świetlic gminy mogą otrzymać w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007–2013 (PROW). Dotacje na podobny cel oferowane są również w większości Regionalnych Programów Operacyjnych. W obu przypadkach wsparcie jest udzielane do wysokości maksymalnej 75 proc. Formą wsparcia jest refundacja poniesionych wcześniej kosztów przez beneficjenta.

I tak np. urząd marszałkowski woj. kujawsko-pomorskiego przyznał gminie Inowrocław dofinansowanie, wysokości blisko 348 tys. zł na zadanie pod nazwą – Budowa świetlicy wraz z wyposażeniem w Orłowie. Realizacja przedsięwzięcia realizowana jest w ramach Działania 313.322.323 – Odnowa i Rozwój Wsi, objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007–2013. Inwestycję rozpoczęto 10 lipca, natomiast jej zakończenie zaplanowano na 30 kwietnia 2010 r. Obiekt służyć będzie mieszkańcom całego sołectwa. Postawienie świetlicy wiejskiej zakłada – Plan odnowy miejscowości Orłowo na lata 2009–2016, uchwalony przez radę gminy w marcu tego roku. Docelowo w świetlicy znaleźć się ma pracownia komputerowa.

Przy tworzeniu świetlicy należy zwrócić uwagę na cele, jakie spełnić ma ta instytucja. Przede wszystkim powinno to być centrum kultury na wsi. Obiekt taki powinien być wpisany w lokalny program rozwoju kulturalnego konkretnej miejscowości i gminy.

Edukacja i rekreacja

Świetlica wiejska to pomieszczenie przeznaczone do spędzania czasu wolnego, rekreacji i edukacji, rozwijania zainteresowań i integracji lokalnych społeczności.

W naszych warunkach w gminach obok świetlic wiejskich istnieją jeszcze świetlice specjalistyczne, adresowane do konkretnych grup społecznych. Są to świetlice: środowiskowe, przy domach kultury czy socjoterapeutyczne.

To, jakie cele mają być osiągnięte dzięki funkcjonowaniu świetlicy oraz sposoby prowadzenia jej działalności finansowej i gospodarczej, zależy od organu założycielskiego i prowadzącego oraz od mieszkańców wsi.

Założenie świetlicy

Nie ma przepisów prawnych, które by wprost określały sposoby powoływania świetlic wiejskich.

Nie tylko gmina może prowadzić i organizować świetlice. W praktyce jednak, co najmniej w 90 proc. organami prowadzącymi świetlice są gminy, organizacje społeczne i pozarządowe oraz Ochotnicza Straż Pożarna (OSP). Nic nie stoi na przeszkodzie, by świetlice mógł powołać zespół mieszkańców konkretnej wsi, rada parafialna albo inna podobna organizacja społeczna.

Z racji podstawowych celów gminy, jakimi są zadania służące zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty mieszkańców, samorządy gminne są organami przodującymi w zakładaniu świetlic wiejskich. W zakresie realizacji zadań publicznych gmina może tworzyć jednostki organizacyjne lub społeczne w postaci zespołów lub komitetów do spraw powołania i zbudowania świetlicy.