Podleganie ubezpieczeniom

W okresie zawieszenia wykonywania działalności osoby fizyczne: indywidualni przedsiębiorcy oraz wspólnicy spółek cywilnych podlegają dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym na zasadach obowiązujących dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą.

Dobrowolność podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oznacza, że przedsiębiorcy mogą przystąpić do tych ubezpieczeń w dowolnym momencie w okresie zawieszenia działalności gospodarczej (tj. okresie niepodlegania ubezpieczeniom w związku z zawieszeniem). W takim wypadku:

● objęcie dobrowolnymi ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi następuje od dnia wskazanego we wniosku o objęcie tymi ubezpieczeniami, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony (tj. zgodnie z zasadami określonymi w art. 14 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych);

● ustanie dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych następuje od dnia wskazanego we wniosku o wyłączenie tych ubezpieczeń, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony albo od pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego, za który nie opłacono w terminie składki należnej na te ubezpieczenia albo od dnia ustania tytułu podlegania tym ubezpieczeniom (tj. zgodnie z zasadami określonymi w art. 14 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych).

Natomiast wspólnicy jednoosobowych spółek z o.o., spółek jawnych, komandytowych lub partnerskich w okresie zawieszenia wykonywania działalności przez spółkę mogą kontynuować ubezpieczenia emerytalne i rentowe. W takim wypadku składają wniosek o objęcie ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi w terminie do 30 dni od daty ustania obowiązku ubezpieczeń społecznych w związku z zawieszeniem wykonywania działalności gospodarczej przez spółkę.

Podstawa wymiaru

Dla przedsiębiorców decydujących się na dobrowolne opłacanie składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w okresie zawieszenia działalności gospodarczej istotne są zasady ustalania podstawy wymiaru składek na te ubezpieczenia.

Podstawę wymiaru ustala się według zasad obowiązujących dla danej osoby przed zawieszeniem wykonywania działalności. W związku z powyższym minimalna podstawa wymiaru składek wynosi odpowiednio:

● 60 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale (a dla składek należnych od 1 stycznia 2009 r. – 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe) lub

● 30 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia (dla przedsiębiorcy, który spełnia warunki do opłacania składek od takiej podstawy, a zatem przedsiębiorcy rozpoczynającego prowadzenie działalności gospodarczej). Przy czym do okresu 24 miesięcy od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności wlicza się także okres zawieszenia wykonywania działalności, w którym osoba przystąpiła do dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych, tj. opłacała składki od podstawy wymiaru 30 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia. Jeżeli 24 miesiące upłyną w trakcie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej i opłacania w tym okresie składek od 30 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia, począwszy od pierwszego dnia 25 miesiąca podstawa wymiaru składek dla tej osoby nie może być niższa od 60 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

W przypadku wspólników spółek jawnych, partnerskich, komandytowych oraz wspólników jednoosobowych spó- łek z o.o. w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej przez spółkę, którzy kontynuują ubezpieczenia emerytalne i rentowe, minimalna podstawa wymiaru składek na te ubezpieczenia nie może być niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia.