ORZECZENIE

Andrzej Z. i Sławomir K. prowadzili działalność gospodarczą i współpracowali ze spółką Reebock. Na zabezpieczenie transakcji wystawili weksel in blanco, którego gwarantami były ich żony. Współpracę rozwiązano, ale dług pozostał. Reebock dokonała cesji tej wierzytelności na spółkę Dom Obrotu Wierzytelnościami Cash Flow w D.G., ale bez wypełnienia weksla. Zrobiła to później. A więc weksel wypełnił pierwszy posiadacz. Dom Obrotu Wierzytelnościami pozwał o należność z niego wystawców i gwarantów.

Sąd I instancji uwzględnił powództwo. Uznał, że ma zastosowanie art. 17 prawa wekslowego z 28 kwietnia 1936 r. (Dz.U. nr 89, poz. 604 ze zm.). Przepis ten mówi, że osoby, przeciwko którym dochodzi się praw z weksla, nie mogą wobec posiadacza zasłaniać się zarzutami, opartymi na stosunkach osobistych z wystawcą lub z posiadaczami poprzednimi, chyba że posiadacz, nabywając weksel, działał świadomie na szkodę dłużnika. Nie uwzględnił twierdzenia pozwanych, że zastosowanie powinien mieć art. 10, bo weksel uzupełniono niezgodnie z porozumieniem - wypełniono go, gdy nie było już współpracy między Reebock a pozwanymi.

Pozwani odwołali się, ale ich apelacje zostały oddalone. Sąd poprzestał na ustaleniach poczynionych przez sąd I instancji i również uznał, że w sprawie ma zastosowanie art. 17 prawa wekslowego.

Pozwani wnieśli dwie skargi kasacyjne. Sąd Najwyższy uwzględnił skargi, uchylił wyrok sądu i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Podkreślił, że sądy ograniczyły się do zbadania okoliczności na gruncie art. 17 prawa wekslowego. Tymczasem art. 10 ma zastosowanie wtedy, gdy zarzuca się wypełnienie weksla niezgodnie z porozumieniem wekslowym. Przy wekslu in blanco dłużnik wekslowy zawsze jest w gorszej sytuacji, bo wierzy, że będzie on wypełniony zgodnie z porozumieniem. Sąd musi zbadać, czy żądanie powoda uzasadnione jest na gruncie art. 10 prawa wekslowego.

WYPEŁNIENIE WEKSLA

Z art. 10 wynika, że jeżeli weksel, niezupełny w chwili wystawienia, uzupełniony został niezgodnie z zawartym porozumieniem, nie można wobec posiadacza zasłaniać się zarzutem, że przy nabyciu dopuścił się rażącego niedbalstwa.

Sygn. akt V CSK 71/07