Resort finansów opublikuje dziś specjalną broszurę informacyjną, wyjaśniającą zasady opodatkowania VAT czynności komorniczych. Dotychczas pozostawali oni poza systemem VAT, ale w związku z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości UE (wyroki o sygn. akt 235/85, C-456/07 oraz C-499/13) minister finansów w czerwcu tego roku zmienił zdanie. Uznał, że są oni podatnikami VAT, a ich usługi świadczone na rzecz dłużników i wierzycieli powinny być opodatkowane.

Minister dał komornikom trzy miesiące na przygotowanie się do zmian – zaczną one obowiązywać 1 października. Komornicy nie zgadzają się jednak z interpretacją ministra finansów. Jak wynika z broszury MF, na razie wywalczyli małą, ale istotną zmianę dotyczącą podstawy opodatkowania. Chodzi o to, jakie czynności mają być objęte systemem VAT, a jakie nie. Początkowo resort finansów chciał, aby do podstawy opodatkowania wchodziły wszystkie kwoty otrzymane w zamian za świadczone usługi komornicze, w tym kwoty otrzymane z tytułu zwrotu kosztów ponoszonych w toku egzekucji (w tym również pobrane zaliczki) oraz opłaty egzekucyjne. Potwierdził to w wywiadzie dla DGP Jarosław Neneman, wiceminister finansów (DGP nr 178 z 14 września).

Za czynności egzekucyjne komornik pobiera bowiem opłaty, np. za wyegzekwowanie pieniędzy, a dodatkowo – gdy pomaga wierzycielowi – należy mu się zwrot wydatków gotówkowych, które poniesie w toku egzekucji (mogą to być jedynie wydatki wymienione wprost w art. 39 ust. 1 ustawy o komornikach, patrz ramka). Na te wydatki komornik może pobrać zaliczki od wierzyciela. Konieczność ovatowania wydatków gotówkowych oznaczałaby jednak obowiązek wystawienia faktury, a potem – gdy komornik wyegzekwowałby np. pieniądze od dłużnika na rzecz wierzyciela – korekty tego dokumentu. Zdaniem Krajowej Rady Komorniczej spowodowałoby to dodatkowe zamieszanie.

Jak wynika z broszury MF, ostatecznie uda się jednak uniknąć tego rozwiązania.Wydatki gotówkowe nie będą bowiem wchodziły do podstawy opodatkowania. – Nie będziemy więc musieli wystawiać faktur dokumentujących otrzymanie wydatków gotówkowych i unikniemy bałaganu związanego z zaliczkami i korygowaniem faktur – cieszy się Rafał Fronczek, prezes Krajowej Rady Komorniczej. Zapowiada jednak walkę o kwestię zasadniczą, czyli uznanie komorników za podmioty pozostające poza VAT, jak było do tej pory.

Minister finansów w czerwcu zmienił swoją interpretację ogólną. Ponieważ nie zgadzamy się z nią, chcemy skorzystać ze środków prawnych i poddać stanowisko ministerstwa kontroli sądowej – przyznaje Rafał Fronczek. Komornicy będą więc występować do dyrektorów izb skarbowych z wnioskami o wydanie interpretacji indywidualnych, w których będą kwestionowali uznanie ich za podatników VAT. Takie działania zarekomendowała swoim członkom Krajowa Rada Komornicza. Posiada ona również opinie doradców podatkowych, z których wynika, że stawki opłat egzekucyjnych przewidziane w ustawie o komornikach sądowych i egzekucji nie obejmują kwot VAT. Rafał Fronczek nie wyklucza, że spór może dotrzeć ostatecznie do Trybunału Sprawiedliwości UE.

Zmiany, które zaczną obowiązywać 1 października, oznaczają więc, że komornicy będą musieli uwzględniać w opłatach VAT, co oznacza, że otrzymają mniejsze wynagrodzenia.

Jak mówi Patrycja Loose, rzeczniczka Ministerstwa Sprawiedliwości, które ustala stawki wynagrodzeń, resort nie rozważa podniesienia wysokości opłat egzekucyjnych. Nie planuje też podjęcia żadnych kroków legislacyjnych zmierzających do rozstrzygnięcia w drodze ustawy, czy stawki opłat za czynności komornicze powinny być obciążone VAT, bo – jak tłumaczy Patrycja Loose – jest to wyłączna domena Ministerstwa Finansów.