Obowiązuje już nowe rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji w sprawie usuwania pojazdów pozostawionych bez tablic rejestracyjnych lub których stan wskazuje na to, że nie są używane. Rozporządzenie, które weszło w życie 26 lipca 2011 r. określa nie tylko tryb usuwania samochodów, ale również zasady postępowania w zakresie przejęcia pojazdu na własność gminy.

Zgodnie z odpowiednimi przepisami ustawy – Prawo o ruchu drogowym pojazd pozostawiony bez tablic rejestracyjnych lub pojazd, którego stan wskazuje na to, że nie jest używany, może zostać usunięty z drogi przez straż gminną lub policję na koszt właściciela lub posiadacza. Równocześnie takie auto nieodebrane na wezwanie gminy w terminie sześciu miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucone z zamiarem wyzbycia się. W konsekwencji auto przechodzi na własność gminy z mocy ustawy. Ustawa przewiduje jednak, że wskazane powyżej przejście własności nie nastąpi, gdy nieodebranie pojazdu nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby zobowiązanej. Za taką przykładowo może być uznana choroba czy wyjazd zagraniczny.

Tryb postępowania

Wydanie nowego rozporządzenia w sprawie usuwania takich pojazdów stało się niezbędne z uwagi na ubiegłoroczną nowelizację przepisów prawa o ruchu drogowym. Wprowadziła ona nowy tryb postępowania w zakresie usuwania pojazdów z drogi oraz orzekania o ich przepadku. Inaczej wygląda jednak postępowanie w stosunku do pojazdów nieużywanych.

Zgodnie z rozporządzeniem w zakresie usuwania pojazdów bez tablic rejestracyjnych lub których stan wskazuje, że nie są używane współdziałają:

● straż gminna (miejska),

● policja,

● organy gminy,

● zarządca drogi,

● jednostki usuwające pojazdy lub podmioty odpowiedzialne za przechowywanie pojazdu.

Sam proces usuwania pojazdu z drogi przez policję lub straż miejską rozpoczyna się z chwilą wydania uprawnionej jednostce dyspozycji usunięcia pojazdu. W tym celu organ gminy lub zarządca drogi, w ramach wykonywanych zadań, zgłasza potrzebę usunięcia pojazdu z drogi wskazanemu podmiotowi. Jeżeli potrzeba usunięcia jest wydana ustnie, w tym za pośrednictwem środków łączności, wymagane jest niezwłoczne potwierdzenie jej w formie pisemnej. Samą dyspozycję usunięcia pojazdu wydaje, w formie pisemnej, funkcjonariusz lub pracownik uprawnionego podmiotu, np. policji, po upewnieniu się, że istnieją przesłanki do usunięcia pojazdu. W wyniku wydania dyspozycji pojazd umieszcza się niezwłocznie w miejscu zapewniającym właściwy jego dozór.

Podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu, powiadamia o tym niezwłocznie właściwego dla miejsca zdarzenia komendanta powiatowego (miejskiego, rejonowego) policji, ze wskazaniem miejsca, w którym umieszczono pojazd, oraz wójta gminy. W obu przypadkach powiadomienia niezbędne jest przesłanie kopii dyspozycji.

Wójt, burmistrz, prezydent miasta po otrzymaniu dokumentów podejmują czynności mające na celu ustalenie właściciela pojazdu. Następnie organ ten pisemnie powiadamia właściciela pojazdu o jego usunięciu oraz o skutkach nieodebrania pojazdu w terminie i każdorazowej konieczności uiszczenia należności za jego usunięcie. Do powiadomienia stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) o doręczeniach. Oznacza to, że organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy.

W przypadku nieodebrania pojazdu w terminie sześciu miesięcy od dnia jego usunięcia, podmiot, któremu go powierzono, powiadamia o tym, nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu, właściwy miejscowo organ gminy oraz podmiot, który wydał dyspozycję. O przejęciu pojazdu na własność gminy wójt (burmistrz, prezydent miasta) od razu powiadamia właściciela pojazdu, jeżeli został ustalony.

Wzór dyspozycji stanowi załącznik do rozporządzenia, jednak wzory wydane na podstawie dotychczasowych przepisów mogą być używane do czasu wyczerpania ich nakładu, jednak nie dłużej niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. W tym drugim przypadku wymagana jest w nich stosowna korekta podstawy prawnej do wydania dyspozycji.