Czynnikami, które determinują współpracę międzynarodową, są z jednej strony położenie geograficzne, z drugiej zaś uwarunkowania związane z dziedzictwem kulturowym i historycznym, czynniki natury społecznej i ekonomicznej, jak również potencjał naukowy i kulturotwórczy, np. miasta. Istotna jest również specyfika gospodarcza. W przypadku Gdańska są to gospodarka morska, funkcjonowanie portów, zagospodarowanie terenów okołoportowych i przemysłowych, ochrona środowiska, rozwój turystyki. Wskazane jest, by partnerami były miasta pełniące ważną rolę w danym regionie.

Gdańsk, z racji swego położenia, dzięki kontaktom międzynarodowym może awansować do rangi transportowego pomostu pomiędzy północną a południową częścią naszego kontynentu. Podnosi to atrakcyjność miasta jako ważnego węzła komunikacyjnego w Europie.

Rozpoznawalność międzynarodowa miasta pozwala na usytuowanie w Gdańsku biur organizacji bałtyckich, jak też urządzanie międzynarodowych konferencji, sympozjów i warsztatów. Pomaga również w sytuacji ubiegania się o prawo do organizacji ważnych wydarzeń, takich jak np. Europejska Stolica Kultury.

W obrębie państw leżących nad Bałtykiem współpraca umożliwia walkę z głównymi zagrożeniami stojącymi przed miastami tego regionu.

Gdańsk rozwija tradycyjnie dobre kontakty z miastami położonymi na terytorium państw powstałych po rozpadzie dawnego ZSRR. Strategiczne znaczenie przypada obok miast na terenie Federacji Rosyjskiej również ośrodkom miejskim na Ukrainie, Litwie oraz w Kazachstanie.

Jednym z warunków owocnej współpracy jest utrzymanie regularnego kontaktu pomiędzy przedstawicielami różnych środowisk współpracujących ze sobą miast.

W takim kontekście zbyt dużą odległość pomiędzy potencjalnymi partnerami należy postrzegać w kategoriach pewnego utrudnienia, już chociażby w kontekście kosztów transportu. Oczywiście aktywność współpracy z poszczególnymi partnerami jest bardzo zróżnicowana, również z tego powodu, że niektóre umowy zostały podpisane w celu realizacji bardzo określonej dziedziny, np. edukacji, wymianu kulturalnej, polityki komunalnej, współdziałania w ramach organizacji międzynarodowych.

Współpraca Gdańska z partnerami zagranicznymi koncentruje się na miastach spełniających określone kryteria. Z niektórymi miastami sygnowane zostały typowe umowy o partnerstwie, a z niektórymi zostały na razie podpisane wyłącznie listy intencyjne, ramowe porozumienia współpracy bądź też umowy w konkretnych dziedzinach, tak jak ma to miejsce w przypadku Szanghaju - umowa o współpracy w dziedzinie edukacji.

Maciej Buczkowski, zastępca dyrektora kancelarii prezydenta miasta Gdańska, kierownik referatu spraw zagranicznych