Od kilku lat najczęstszymi powodami zmian nazw miejscowości jest chęć usunięcia z urzędowego wykazu nazwy jakiejś części miejscowości, np.: osady, kolonii, przysiółka albo innej części głównej miejscowości (miasta). Inną przyczyną zmian jest rozrastanie się terytorialne i administracyjne miast i wchłanianie mniejszych miejscowości przez większe.

Mieszkańcy np. wsi Włoścbórka (kujawsko-pomorskie) zalegalizowali, na początku 2009 roku starą, potocznie używaną nazwę. Wcześniej w różnych urzędach przez 20 lat używana była nazwa Włościborek i tak będzie obecnie. Nazwa powstała po błędnym tłumaczeniu z wcześniejszej pisowni niemieckiej.
Do niedawna najczęściej w zmianach miejscowości chodziło głównie o usunięcie rozbieżności pomiędzy urzędową nazwą a faktycznie używaną przez mieszkańców czy inne osoby.

Decyzja o zmianie

Pierwsze kroki, by zmienić nazwę, muszą zrobić sami mieszkańcy danej miejscowości. Rada gminy po wcześniejszych konsultacjach z mieszkańcami w drodze uchwały podejmuje uchwałę w sprawie zmiany nazwy miejscowości. Następnie wniosek ze stosownymi załącznikami jest wysyłany do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Wniosek jest opiniowany przez Komisję Nazwa Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych MSWiA. Pozytywna opinia komisji decyduje, że minister spraw wewnętrznych i administracji dokonuje w drodze rozporządzenia zmiany nazwy. Zawsze, zgodnie z prawem, nowa nazwa miejscowości wchodzi w życie 1 stycznia następnego roku kalendarzowego, w którym był rozpatrywany wniosek.

W skład komisji wchodzą specjaliści z różnych dziedzin nauki i przedstawiciele rządu, powoływani przez szefa resortu MSWiA. Przewodniczącym jest przedstawiciel nauki z dziedziny językoznawstwa, wskazany przez prezesa Polskiej Akademii Nauk. Sekretarzem jest przedstawiciel MSWiA. W skład komisji wchodzi sześciu przedstawicieli świata nauki z dziedziny: językoznawstwa, historii, geografii i kartografii. Ponadto członkami są przedstawiciele Ministerstwa Obrony Narodowej, Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Głównego Geodety Kraju i GUS.