Małgorzata Surdek

adwokat, partner w kancelarii CMS Cameron McKenna

Producenci towarów często odczuwają pokusę, by wpływać na cenę towaru, po której będzie odsprzedawał ją dystrybutor bądź detalista. Zgodnie z prawem ochrony konkurencji producenci nie mogą uzgadniać z niezależnym od siebie dystrybutorem sztywnych lub minimalnych cen odsprzedaży. Zakazane są też jakiekolwiek próby pośredniego ustalania sztywnej lub minimalnej ceny odsprzedaży. Do takich metod pośrednich należą: uzgodnienie sztywnej marży dla dystrybutora, ustalenie maksymalnej wysokości rabatu udzielanego przez dystrybutora, refundacja utraty marży, nagradzanie za przestrzeganie lub karanie za nieprzestrzeganie określonych poziomów cen, rabat lub zwrot kosztów promocji w zamian za określoną cenę odsprzedaży. Nie ma przy tym znaczenia, że takie uzgodnienie zawierane jest na krótki czas, np. na okres promocji.

Producenci mogą jednak, co do zasady, ustalać maksymalne ceny odsprzedaży i rekomendować ceny odsprzedaży. Dlatego – co do zasady – ponieważ przy dużych udziałach producenta w rynku właściwym istnieje ryzyko, że wszyscy dystrybutorzy zastosują się do rekomendacji i osłabi się tzw. konkurencja wewnątrzmarkowa. Jeżeli udział producenta w rynku właściwym nie przekracza 30 proc., może on bez problemu rekomendować ceny swoim odsprzedawcom bądź uzgadniać z nimi maksymalne ceny odsprzedaży towarów. Powyżej tego progu potrzebna jest indywidualna ocena każdego takiego przypadku, ale nie oznacza to, że takie uzgodnienie będzie niemożliwe. Należy jednak pamiętać o tym, że ceny rekomendowane nie mogą stanowić ukrytych cen sztywnych lub minimalnych. Taka pozorna rekomendacja występuje, jeżeli producent co prawda posługuje się terminem „cena rekomendowana”, ale jednocześnie stosuje system kar za niestosowanie się do rekomendacji bądź nagród za przestrzeganie ceny rekomendowanej. Jeśli zatem producent grozi np. cofnięciem rabatu lub rozwiązaniem umowy w razie niestosowania ceny rekomendowanej, to w istocie mamy do czynienia z zabronionym porozumieniem w sprawie ustalania ceny odsprzedaży.