Kompensata będzie przysługiwała wszystkim osobom, które wskutek przestępstwa zarówno umyślnego, jak i nieumyślnego doznały obrażeń ciała, rozstroju zdrowia lub śmierci - wynika z uchwalonej w piątek nowelizacji ustawy o państwowej kompensacie przysługującej ofiarom niektórych przestępstw umyślnych.

Z wnioskiem o kompensatę może wystąpić osoba fizyczna, która wskutek popełnienia przestępstwa doznała obrażeń ciała, rozstroju zdrowia lub śmierci. Do tej pory mogły się o nią starać tylko ofiary przestępstw umyślnych. Ponadto przestępstwo musiało być popełnione z użyciem siły. Ofiary przestępstw mogą domagać się od państwa w ramach kompensaty maksymalnie 12 tys. zł.

Jeżeli nowe przepisy wejdą w życie, ochroną kompensacyjną zostaną objęte wszystkie ofiary przestępstw, a zatem zarówno przestępstw umyślnych, jak i nieumyślnych.

- Odbieranie ofiarom przestępstw nieumyślnych możliwości dochodzenia kompensaty uznać należy za nieracjonalne z punktu widzenia systemu pomocy ofiarom przestępstw - mówi Marek Motuk, dyrektor Departamentu Wykonywania Orzeczeń i Probacji MS.

Zdaniem Rafała Puchalskiego, sędziego Sądu Rejonowego w Jarosławiu, proponowane przez resort sprawiedliwości zmiany na pewno przyczynią się do wzrostu zainteresowania tą formą zadośćuczynienia dla ofiar przestępstw.

- Do tej pory poszkodowani bardzo rzadko składali wnioski o przyznanie kompensaty - mówi Rafał Puchalski.

Dzięki zmianom poszkodowany będzie mógł w ramach kompensaty ubiegać się o zwrot kosztów związanych z leczeniem i rehabilitacją.

- Dotychczasowa praktyka orzecznicza w wielu sądach nie ujmowała w zasądzanej kwocie kompensaty kosztów związanych z dojazdem na leczenie. Ponadto wiele wątpliwości budziła kwestia rehabilitacji i jej ewentualnego zaszeregowania jako formy leczenia. Proponowane brzmienie przedmiotowego przepisu powinno usunąć dotychczasowe wątpliwości interpretacyjne w powyższym zakresie - mówi Marek Motuk.

Ponadto nowelizacja wprowadza zasadę, że sądem właściwym do rozpoznania wniosku o kompensatę będzie sąd rejonowy miejsca zamieszkania osoby uprawnionej, a nie tak jak dotychczas - sąd, w okręgu którego popełniono przestępstwo.

- Proponowana zmiana ma na celu ułatwienie potencjalnym beneficjentom uzyskania kompensaty - tłumaczy Marek Motuk.

O przyznaniu kompensaty będzie rozstrzygał referendarz sądowy, a nie tak jak dotychczas - sędzia.

- Dzięki temu postępowanie w sprawie przyznania kompensaty będzie odformalizowane i szybsze - wyjaśnia Marek Motuk.

5,4 tys. zł wynosiła średnia kompensata przyznana przez sąd w 2008 roku