Wczoraj wiceprezes zawieszonego w piątek zarządu TVP złożył w Krajowym Rejestrze Sądowym zastrzeżenia co do zmian we władzach TVP. Zawieszony zarząd uważa, że po piątkowej rezygnacji sekretarza rady nadzorczej TVP rada ta nie mogła podejmować decyzji. Nowo wybrany szef rady nadzorczej telewizji i p.o. prezesa zarządu TVP złożyli przed 16.00 w Krajowym Rejestrze Sądowym wniosek o rejestrację zmian w zarządzie i radzie nadzorczej TVP. Sąd rejestrowy ma siedem dni na rozpatrzenie obu wniosków.

Ważna jest ustawa i statut

Spółki handlowe działają w naszym kraju na podstawie kodeksu spółek handlowych. Skład poszczególnych organów czy też zasady podejmowania przez nie decyzji może określać również statut spółki. Tak też było w przypadku Telewizji Polskiej, której statut określa, że rada nadzorcza powinna liczyć od pięciu do dziewięciu członków, ale konkretyzację tej liczby pozostawia Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji. Ta w uchwale z kwietnia 2006 r. określiła, że wspomniany organ ma składać się z dziewięciu osób. Tymczasem uchwała o zawieszeniu zarządu została podjęta w składzie ośmioosobowym.

- W sytuacji gdy w ustawie o radiofonii i telewizji nie ma przepisu zezwalającego na zmianę przez Krajową Radę Radiofonii i Telewizji liczby członków rady nadzorczej, uchwała KRRiT nie wywołuje skutku nieważności uchwały podjętej przez organ niespełniający wymogów uchwały - mówi profesor Marek Michalski, kierownik katedry Prawa Gospodarczego Prywatnego UKSW oraz of counsel w kancelarii Gessel.

Szczególną liczbę może bowiem wprowadzić tylko i wyłącznie statut spółki. Podobne stanowisko zajmuje Tomasz Grygorczuk, radca prawny w kancelarii Lovells.

Uchwała nie ma znaczenia

Prawnicy podkreślają, że uchwała KRRiT nie stanowi aktu ustrojowego dla spółki.

- Uchwała o zawieszeniu zarządu spółki jest ważna, nawet jeśli liczba członków rady nadzorczej, która ją podjęła, jest mniejsza niż ta przewidziana w uchwale KRRiT - mówi profesor Marek Michalski. Statut określa bowiem skład rady nadzorczej widełkowo, od pięciu do dziewięciu osób. Jedynie więc w sytuacji gdyby rada liczyła mniej niż pięciu członków, a więc mięlibyśmy do czynienia z organem kadłubowymi uchwała byłaby nieważna - wyjaśnia profesor.

Innego zdania jest radca prawny Radosław L. Kwaśnicki, który uważa, że zawieszony zarząd z prezesem Andrzejem Urbańskim jest nadal legalny.

- Uchwałę podjętą przez radę nadzorczą TVP należy uznać za nieistniejącą. Gdyby rezygnacja jednego z członków została skutecznie złożona przed podjęciem uchwał i mandat jego by wygasł przed podjęciem tych uchwał, to rada nadzorcza miała by skład tzw. kadłubowy - mówi Radosław L. Kwaśnicki

Skuteczność rezygnacji

- Ocenie podlega okoliczność, czy złożenie rezygnacji przez członka rady nadzorczej jest natychmiast skuteczne i prowadzi do powstania organu niezdolnego do podejmowania uchwał - mówi Marek Malecha, adwokat z Kancelarii Prawa Handlowego i Upadłościowego.

Jego zdaniem, jeżeli rezygnacja została doręczona spółce przed podjęciem uchwał, a więc była skuteczna przed głosowaniem, dojść można do wniosku, że skład rady nadzorczej został pomniejszony do liczby mniejszej niż wynikająca ze statutu i uchwały KRRiT, a zatem rada nadzorcza nie była władna do podejmowania uchwał.

- Jednym z obowiązków członka rady nadzorczej jest baczenie, czy złożenie rezygnacji nie spowoduje nadmiernych trudności w funkcjonowaniu rady - mówi Marcin Krzemiński, aplikant radcowski z Kancelarii Pra-wa Handlowego i Upadłościowego.

W doktrynie wskazuje się, że takie działanie rodzi odpowiedzialność odszkodowawczą członka rady nadzorczej.

OPINIA

ANDRZEJ KIDYBA

prof. zw. dr hab., kierownik Katedry Prawa Gospodarczego i Handlowego na Wydziale Prawa i Administracji UMCS

Podstawowym źródłem prawa dla spółek są przepisy kodeksu spółek handlowych oraz statut spółki. Podjęcie uchwały przez KRRiT jest tylko konkretyzacją wymogów statutu i ma charakter instrukcyjny. Gdy w statucie przyjęte jest widełkowe określenie składu rady nadzorczej, rada może skutecznie podejmować decyzje, nawet jeśli liczba jej członków spadnie do pięciu. Natomiast jeśli liczba członków byłaby niższa, czynność prawna byłaby nieważna. Uchwała KRRiT nie może zastąpić statutu spółki, może jednak mieć określone znaczenie w stosunkach wewnętrznych i być np. podstawą odpowiedzialności organizacyjnej działających (zawieszenie, odwołanie). Jeżeli więc spółka dozna szkody, może pozwać rezygnującego, jeżeli nie było ważnego powodu rezygnacji.