Z naszych badań wynika, iż praktycznie PPP w Polsce nie działa. Niemal wszyscy respondenci – bo aż 94 proc. – przyznają, że nigdy nie korzystali z modelu współpracy w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego przy realizacji samorządowych projektów inwestycyjnych. Dotyczy to zarówno poprzednio obowiązującej ustawy, jak i tej obecnej.

Dlaczego aż 94 proc. badanych kierowników referatów, zajmujących się inwestycjami w urzędach miejskich, wojewódzkich, marszałkowskich oraz starostwach powiatowych, przyznało, że nigdy nie korzystało z modelu współpracy w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego przy realizacji samorządowych projektów inwestycyjnych?

Zgodnie z przeprowadzonymi badaniami wśród przeszkód do stosowania partnerstwa publiczno-prywatnego badani wskazywali przede wszystkim na skomplikowane procedury, ale także brak wiedzy w zakresie możliwości wykorzystania PPP. Kolejną przeszkodą jest brak wykwalifikowanej kadry w samorządach, mogącej dobrze i sprawnie przeprowadzić taką procedurę, ale również niewielkie zainteresowanie podmiotów prywatnych. Urzędnicy obawiają się, że współpracując z przedsiębiorcami, mogą być podejrzani o korupcję.

Czy jest szansa, że znowelizowane przepisy zachęcą gminy do korzystania z PPP?

Ustawa z 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno- -prywatnym, w stosunku do poprzedniej uchylonej, zrezygnowała z wielu nadmiernych formalności oraz z takich regulacji, które mogły rodzić problemy w praktyce i być różnie interpretowane przez podmioty stosujące prawo, jak np. niejasne i niezrozumiałe definicje. Istotna jest zatem m.in. rezygnacja z obowiązku przeprowadzania przez podmioty publiczne kosztownych analiz w zakresie PPP, uproszczenie formuły wyboru partnera prywatnego, niebudząca wątpliwości formuła o możliwości wykorzystania środków unijnych przy PPP. Moim zdaniem nowe rozwiązania dały swobodę we współpracy podmiotów publicznych z podmiotami prywatnymi, określając jedynie ramy tej współpracy.

Szczegóły w ramach swobody umów mają określać same strony. Oczywiście nie oznacza to pełnej dowolności, gdyż jedną ze stron jest podmiot publiczny, zarządzający publicznymi pieniędzmi, który zobowiązany jest do racjonalnego wydawania środków. W nowej ustawie o partnerstwie publiczno-prywatnym kierowano się dążeniem do wyeliminowania zbędnych obciążeń administracyjnych oraz likwidacji nadmiernych ograniczeń, co do przedmiotu i treści umowy o PPP. Nowa ustawa o PPP otrzymała zatem charakter ramowy. W związku z tym partnerzy otrzymali większą swobodę w kształtowaniu partnerstwa. Nowa ustawa o PPP pozwala na elastyczne kształtowanie partnerstwa, odsyłając jedynie do obowiązującego systemu prawnego, dobrych praktyk, wzorców, bez nakładania szczególnych obowiązków.

Nowa ustawa o PPP nie narzuca przedmiotu partnerstwa publiczno-prywatnego oraz nie ogranicza partnerstwa do realizacji jedynie zadania publicznego. W nowej ustawie o PPP zrezygnowano z przepisu zawierającego szczegółowy wykaz tego, co powinna zawierać umowa o PPP. Przepisy określają, iż poza podstawowymi zobowiązaniami, wskazanymi powyżej, umowa o PPP powinna określać skutki nienależytego wykonania i niewykonania zobowiązania, w szczególności kary umowne lub obniżenie wynagrodzenia. Moim zdaniem te zmiany i uproszczenia powinny zachęcić do korzystania z PPP przy realizacji przedsięwzięć przez jednostki samorządu terytorialnego.