Joanna Agacka-Indecka

adwokat, prezes Naczelnej Rady Adwokackiej

Maciej Bobrowicz

radca prawny, prezes Krajowej Izby Radców Prawnych

Waldemar Żurek

sędzia Sądu Okręgowego w Krakowie

Cezary Kiszka

prokurator, prezes Stowarzyszenia Prokuratorów RP

Prezydent podpisał przyjęta przez Sejm 20 lutego nowelizację ustawy - Prawo o adwokaturze, o radcach prawnych i prawo o notariacie. W środowiskach prawniczych nowelizacja ta budzi wiele wątpliwości. Przewiduje ona bowiem m.in. likwidację części ustnej zawodowego egzaminu dla adwokatów i radców prawnych oraz pięciomiesięcznych praktyk w sądach i prokuraturze. Nowelizacja ułatwia jednocześnie przepływ pomiędzy zawodami prawniczymi. Zapytaliśmy przedstawicieli zawodów prawniczych, jakie skutki przyniosą nowe przepisy.

1. Ustne egzaminy zawodowe

Joanna Agacka-Indecka

Egzaminy ustne są organizowane aż w 17 krajach europejskich. Ustawodawca zlikwidował je w Polsce, jednak nie w każdym przypadku, bowiem nadal egzamin taki będą musieli zdawać aplikanci sądowi i prokuratorscy. Takie rozwiązanie musi więc zastanawiać. Adwokat jest osobą, z której pomocy klienci korzystają przede wszystkim na sali sądowej. Potrzebna jest mu więc umiejętność logicznej argumentacji, która powinna być sprawdzana na etapie egzaminu zawodowego. Ich likwidacja może obniżyć jakość polskiego wymiaru sprawiedliwości, gdyż w niedługim czasie może się okazać, że adwokaci nie umieją np. przesłuchiwać świadków na sali sądowej i formułować logicznych wniosków.

Powinni je zdawać wszyscy kandydaci do zawodu adwokackiego - zarówno ci, którzy przeszli przez aplikacje, jak i ci, którzy aplikacji nie odbywali. Doświadczenia z egzaminów zawodowych z ostatnich lat pokazały bowiem, że osoby podchodzące do egzaminu bez odbycia aplikacji nie radziły sobie na części ustnej egzaminu.

Waldemar Żurek

W przypadku radcy czy adwokata egzamin ustny jest nie do przecenienia, gdyż jedną z najważniejszych umiejętności, jaką powinni oni posiadać, jest przekonywanie sądu do swoich racji. Nie da się tego zrobić wyłącznie na piśmie. Na sali sądowej dosyć często obserwuję adwokatów czy radców, którzy nie potrafią prezentować ustnie swoich argumentów. Wyeliminowanie egzaminów ustnych pogłębi problem lęku przed publicznymi wystąpieniami.

Maciej Bobrowicz

Przed dopuszczeniem kandydata do wykonywania zawodu radcy prawnego czy adwokata należy sprawdzić nie tylko jego twardą wiedzę, ale także umiejętności praktycznych zachowań, takich jak sposób wypowiadania się, argumentacji, przekonywania czy prowadzenia sporu. Na studiach nie uczy się praktycznych umiejętności, uczymy ich na aplikacjach. Jeśli egzamin ma sprawdzić stopień przygotowania prawnika do wykonywania zawodu radcy prawnego czy adwokata, to weryfikacja tylko samej wiedzy sprawi, że będzie to egzamin niekompletny.

Cezary Kiszka

Każdy prawnik, występując w sądzie, posługuje się swoim głosem i musi posiadać umiejętności retoryczne. Musi istnieć też mechanizm umożliwiający weryfikację tych umiejętności. Z drugiej strony przemawiają do mnie argumenty, że likwidacja egzaminów ustnych sprawi, że będzie on bardziej obiektywny.

Joanna Agacka-Indecka

Likwidacja części ustnej egzaminu nie wpłynie na zobiektywizowanie jego wyników. Pamiętajmy bowiem, że egzamin jest przeprowadzany przez państwową komisję, w skład której wchodzi czterech przedstawicieli ministra sprawiedliwości. Państwo powinno mieć więc zaufanie do tych osób.