- Obecnie obserwujemy duży wzrost migracji ludności, a to z kolei stwarza problem związany z dziedziczeniem i statusem prawnym spadków transgranicznych - mówi Tomasz Kot, notariusz z Krakowa.

Trudności w tym zakresie ma ograniczyć unijne rozporządzenie spadkowe ( Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 650/2012 z dnia 4 lipca 2012 w sprawie jurysdykcji i prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń, przyjmowania i wykonywania dokumentów urzędowych dotyczących dziedziczenia oraz w sprawie ustanowienia europejskiego poświadczenia spadkowego), które zacznie obowiązywać w przyszłym roku. W praktyce notariusze już teraz muszą sporządzać testamenty w oparciu o nowe regulacje, uwzględniając fakt, iż otwarcie spadku może nastąpić po dacie wejścia w życie tego aktu.

Jako podstawową zasadę dla określenia prawa właściwego dla dziedziczenia, przyjęto miejsce ostatniego zwykłego pobytu spadkodawcy, chyba że wybierze on w testamencie swoje prawo ojczyste.

Reklama

Nowością jest także instytucja europejskiego poświadczenia spadkowego, która ma ułatwić zainteresowanym, wykazywanie praw do spadku. Osoba, która je uzyska nie będzie musiała przeprowadzać dodatkowych procedur związanych z uznaniem tego dokumentu w innych państwach członkowskich. Poświadczenie ma być wydawane przez odpowiednie organy jurysdykcji prewencyjnej tj. sąd lub notariusza, na wniosek osoby zainteresowanej ( spadkobiercy, zapisobiercy, zarządcy lub wykonawcy spadku) w ramach procedury prowadzonej obok postępowania krajowego.

Rozporządzenie przewiduje także zmiany w zakresie kompetencji notariuszy. - W tej chwili przepisy proceduralne dotyczące sporządzania aktów poświadczenia dziedziczenia są tak skonstruowane, że wyłączają notariuszy ze wszystkich spadków transgranicznych - tłumaczy Tomasz Kot. Rozporządzenie znosi te ograniczenia. I w konsekwencji nakłada na rejentów obowiązek określania uprawnień spadkobierców, również w oparciu o prawo obce.

Jak podkreśla Joanna Greguła, rzecznik Krajowej Rady Notarialnej, notariuszy czeka zatem ogromne wyzwanie zapewnienia swoim klientom fachowej pomocy w zakresie wyboru prawa, które będzie dla nich najbardziej korzystne.

Powyższe rozporządzenie nie będzie miało zastosowania do Danii, Irlandii i Zjednoczonego Królestwa. Postępowania spadkowe wszczęte w tych trzech państwach w dalszym ciągu podlegać będą zatem wyłącznie przepisom krajowym.