– Jestem użytkownikiem wieczystym gruntów Agencji Nieruchomości Rolnych. Po ostatniej aktualizacji opłata roczna znacząco wzrosła. Nie zgodziłem się z tą decyzją i złożyłem do samorządowego kolegium odwoławczego wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona. ANR nalicza mi jednak od nowej opłaty odsetki. Czy ma do tego prawo? – pyta się czytelnik w Warszawy.

Zdaniem prawników nie.

– W przypadku terminowego złożenia wniosku do SKO użytkownik wieczysty powinien niezmiennie uiszczać opłatę roczną w takiej wysokości, jaka obowiązywała przed wypowiedzeniem jej wysokości (przed podwyżką). Zatem działanie agencji, która nalicza opłaty w podwyższonej wysokości nie wiąże użytkownika – wskazuje Michał Gruca, adwokat w kancelarii Schoenherr.

I wyjaśnia, że w momencie złożenia wniosku do SKO następuje podział opłaty (w jej proponowanej nowej wysokości) na dwie części. Pierwsza odpowiada dotychczasowej wysokości opłaty, a druga – nadwyżce nad dotychczasową wartością.

– O ile opóźnienie we wpłatach pierwszej terminowej opłaty z oczywistych względów powinno skutkować naliczeniem odsetek za opóźnienie, o tyle skutki braku terminowej płatności drugiej części są sporne – zauważa mec. Gruca.

W orzecznictwie dominuje pogląd, iż nowa wysokość opłaty powinna obowiązywać od daty uprawomocnienia się orzeczenia SKO lub sądu (w przypadku wniesienia sprzeciwu od orzeczenia SKO). Tak wypowiedział się m.in. Sad Najwyższy w uchwale o sygn. akt. III CZP 37/2005.

– W wyroku z 21 marca 2006 r. SN potwierdził to stanowisko, wskazując, że wypowiedzenie wysokości dotychczasowej opłaty rocznej nie stanowi źródła powstania prawa do podwyższonej opłaty – jest nim dopiero przyjęcie przez użytkownika wieczystego oferty nowej jej wysokości, a w razie jej nieprzyjęcia – prawomocne orzeczenie SKO lub wyrok sądu ustalający nową wysokość opłaty – dodaje adwokat Jan Wszołek z Kancelarii WKB Wierciński, Kwieciński, Baehr.

Tak więc jego zdaniem ustalona wyrokiem sądu opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego staje się, w części przewyższającej opłatę dotychczasową, wymagalna po uprawomocnieniu się wyroku i od momentu wymagalności możliwe jest naliczanie odsetek.

To jednak koniec dobrych wiadomości dla użytkowników, którzy nie zgodzili się z decyzją ANR o podwyższeniu opłaty za użytkowanie wieczyste. Powinni się oni raczej przygotować na sądową walkę.

– Agencja może nie zgodzić się z takim podejściem, jakie prezentuje m.in. SN. A to oznaczać będzie konieczność wszczęcia postępowania sądowego, które rozstrzygnęłoby spór między agencją a konkretnym użytkownikiem – studzi optymizm mec. Gruca.