Wierzyciele przekazują do rejestrów dłużników dane przedsiębiorców zadłużonych na kwotę co najmniej 500 zł oraz konsumentów, mających zadłużenie w wysokości minimum 200 zł, o ile zalegają z zapłatą od co najmniej 60 dni.

Wierzytelności w BIG

Do BIG może zostać zgłoszona każda wierzytelność, z wyjątkiem publicznoprawnych, np. niezapłaconych podatków, składek rentowych i emerytalnych, grzywien, mandatów czy kar pieniężnych. Dane o swoich dłużnikach mają prawo zgłosić tak zwykli konsumenci, jak i przedsiębiorcy, banki, firmy pożyczkowe, leasingowe, telekomunikacyjne oraz jednostki samorządu terytorialnego.

Z wnioskiem o wykreślenie z BIG wierzyciel powinien wystąpić wówczas, gdy dłużnik uregulował już zobowiązanie, albo też od początku wpisany był do rejestru bez żadnej podstawy, ponieważ na przykład niezapłacona kwota jest niższa niż wymagają tego przepisy ustawy z 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych (Dz.U. nr 81, poz. 530 z późn. zm.), stan zadłużenia trwa krócej niż 60 dni, lub w momencie wpisywania dana osoba nie była w ogóle zadłużona.

Takie wystąpienie wierzyciela ustawa o BIG nazywa żądaniem aktualizacji informacji gospodarczej. Wierzyciel powinien je z własnej inicjatywy złożyć w BIG najpóźniej w ciągu 14 dni od momentu, w którym uzyskał informację o częściowym lub całkowitym wykonaniu zobowiązania, albo o jego wygaśnięciu, bądź od powzięcia wiarygodnej informacji o tym, że przekazane do biura dane o zadłużeniu nie są prawdziwe.

Razem z żądaniem wierzyciel musi przekazać do biura aktualne dane, np. informację o wysokości zadłużenia konkretnej osoby wówczas, gdy w BIG w rejestrze dłużników figuruje informacja o znacznie wyższej kwocie. Również w ciągu 14 dni od uzyskania informacji o nieistnieniu zobowiązania wierzyciel powinien żądać usunięcia wpisanych informacji gospodarczych na ten temat.

Do wystąpienia do BIG może zmusić wierzyciela również dłużnik, wówczas gdy wierzyciel przekazał niekompletne, nieaktualne, nieprawdziwe dokumenty dotyczące wierzytelności albo zostały one udostępnione i są przekazywane z naruszeniem ustawy. Na wniosek dłużnika wierzyciel powinien w takim przypadku uzupełnić przesłane wcześniej informacje, albo je uaktualnić, sprostować lub usunąć.

Zdarza się, że nieprawdziwe informacje z biura były przekazywane dalej, a wiadomo, kto je otrzymał. Wtedy wierzyciel na wniosek dłużnika musi poinformować ten podmiot o tym, że informacje okazały się nieprawdziwe i z tego powodu zostały uzupełnione, uaktualnione, sprostowane lub usunięte z BIG.

Obowiązki rejestru

Gdy wierzyciel wystąpi z wnioskiem o wykreślenie informacji gospodarczej, biuro musi ją usunąć w ciągu 7 dni. Biuro usuwa też dane przekazane przez wierzyciela, z którym wygasła albo została rozwiązana umowa o udostępnienie informacji gospodarczych. Na podstawie takiej umowy wierzyciel przekazywał informacje po to, aby biuro je dalej ujawniało. Oprócz tego usuwa również informacje przekazane przez wierzyciela, który został później wykreślony z rejestru, albo ewidencji, bądź trwale zaprzestał wykonywania działalności gospodarczej.

Natomiast z urzędu, bez potrzeby składania wniosku przez zainteresowanych, informacje o dłużnikach usuwane są wówczas, gdy biuro dowie się, że zobowiązanie nie istnieje, albo wygasło (pod warunkiem, że wygasłe roszczenie dotyczyło dłużnika będącego konsumentem), bądź upłynęły trzy lata od ostatniej aktualizacji.

Wierzyciel, który sprzedał, podarował lub zbył w inny sposób dług, powinien informację o tym przekazać do biura. Zwalnia go to później od obowiązku żądania aktualizacji informacji gospodarczych np. wówczas, gdy dłużnik ureguluje zobowiązanie, bądź gdy ono wygaśnie.

Po otrzymaniu informacji o zbyciu wierzytelności biuro w ciągu 14 dni usuwa informację na jej temat. Natomiast wierzytelność pozostanie w rejestrze wówczas, gdy przed upływem tych 14 dni nabywca przekaże do biura informacje dotyczące nowych danych wierzyciela. Od tej chwili na nabywcy wierzytelności będzie więc ciążył obowiązek aktualizowania danych dotyczących zakupionego zadłużenia, np. w razie częściowej lub całkowitej spłaty albo jego wygaśnięcia, bądź stwierdzenia, że zobowiązanie nie istnieje.

Wierzycielowi, który nie zażądał w ciągu 14 dni wykreślenia dłużnika z BIG, mimo uregulowania albo wygaśnięcia zobowiązania grozi grzywna.
Może ona wynieść nawet 30 tysięcy zł. Kara w takiej samej wysokości zostanie wymierzona wierzycielowi, który po trwałym zaprzestaniu wykonywania działalności gospodarczej nie rozwiązał z BIG umowy o udostępnianie informacji gospodarczych.

Podstawa prawna

Ustawa z 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych (Dz.U. z 2010 r. nr 81, poz. 530 z późn. zm.).