Koniec ze znakami sądowymi – jedną z najstarszych form wnoszenia opłat sądowych w sprawach cywilnych. Takiej zmiany chce resort sprawiedliwości, który zaproponował projekt nowelizacji ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Opłaty będzie można wnosić tylko gotówką w kasie sądu lub bezgotówkowo przelewem na konto sądu. Nowością ma być umożliwienie wnoszenia opłat za pomocą platformy elektronicznych płatności. Projekt trafił do uzgodnień międzyresortowych.

Dziś znakami sądowymi można wnosić opłatę do wysokość 1500 zł. Znaki opłaty sądowej kasują sędzia lub pracownik upoważniony do przyjmowania pism lub do wydawania dokumentów.

Pomysł resortu ma wielu wrogów. Negatywne stanowisko wobec proponowanych zmian zajęła Krajowa Rada Radców Prawnych, Naczelna Rada Adwokacka i Krajowa Rada Notarialna. Chodzi o to, że jeśli ktoś nie będzie w stanie wnieść opłaty gotówką, to będzie musiał skorzystać z banku lub placówki pocztowej. To natomiast oznacza dodatkowe koszty – prowizje za przelewy i usługi pocztowe. Znaki opłaty sądowej są popularne przy drobnych opłatach sądowych i kancelaryjnych (za odpis orzeczenia, kserokopię z akt). W takich przypadkach przelew bankowy może się okazać droższy od samej opłaty.

NRA podkreśla, że zmiana będzie niekorzystna, zarówno dla pełnomocników procesowych, jak i dla stron bezpośrednio występujących przed sądami. Wskazuje, że likwidacja znaków sądowych obciąży adwokatów i strony dodatkowymi kosztami w postaci opłat bankowych, często w wysokości porównywalnej z wysokością przelewanej kwoty. Utrudni również regulowanie drobnych opłat za kserokopię protokołów rozpraw, odbieranie akt spraw itp., które obecnie są opłacane znakami bezpośrednio w sekretariacie sądu lub biurze obsługi interesantów.

Adwokaci uważają, że nowe rozwiązanie jest niekonstytucyjne, bo narusza prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.

W odpowiedzi na te zarzutu ministerstwo przypomina, że będzie można wnosić opłaty bez dodatkowych kosztów w kasie sądu. Ponadto taka możliwość będzie przewidziana także przy wnoszeniu opłat przez platformę elektronicznych płatności.